Jan Castelein (1948-2003)

Hij was directeur van de slechtste school van Nederland, maar wist die achterstand om te zetten in een voorsprong. Jan Castelein (55) schudde het onderwijs op. In het Trouw-onderzoek naar schoolprestaties in 1997 kreeg het Olympus College in Rotterdam-Zuid een één. Tot ieders verbazing begon hij niet te klagen over het hoge aantal allochtone scholieren in problematische familie-omstandigheden die de cijfers zouden drukken.

Afkomstig uit het bedrijfsleven kende hij het principe van jaarcijfers en daar was hij niet bang voor -ongekend in het onderwijs, waar concurrentie en competitie hele vieze woorden waren. Nog voor het openbaar maken van schoolcijfers wettelijk verplicht werd, begon het Olympus er al mee. Het is de enige manier om als school te laten weten dat je onderwijs en ouders serieus neemt, verklaarde Castelein in de pers. Daarmee was hij de eerste moderne schooldirecteur in Nederland, jaren vooruit op de 'no-nonsense'-geest van tegenwoordig.

Hij durfde docenten te ontslaan en afdelingen te sluiten, in een tijd dat vakbonden voornamelijk oog hadden voor de arbeidspositie van hun leden, al ging dat ten koste van efficiënt en goed onderwijs. Ouders en leerlingen op het Olympus tekenden een contract waarin zij inspanning beloofden, in ruil voor een baan.

Nog ongewoner in het onderwijs dan zijn zakelijkheid en daadkracht was zijn snelle vertrek: het werk was gedaan. ,,Ik ben een veranderaar'', zei hij in 1999 tegen Trouw. ,,Ik wil mijzelf en de mensen om mij heen veranderen.'' Vrijdag overleed hij, aan een hersenbloeding.