Opvoedtips of verkooptrucs

Hoe lang mag ik mijn baby laten huilen en wat doe ik met een schreeuwende peuter? Ouders zoeken steeds vaker informatie op internet, maar bruikbare opvoedingsadviezen zijn daar nog schaars. De enige onafhankelijke site, Ouders Online, vecht voor haar voortbestaan. De andere opvoedsites zijn vooral commercieel. Er is een 'Online Consultatiebureau' maar dat is een privé-initiatief. Het officiële consultatiebureau is niet happig op internet: die willen de kinderen gewoon zien.

Ouders zijn een uiterst interessante doelgroep voor de commercie. Steeds meer jonge moeders -en in hun kielzog een groeiende groep vaders- willen méér informatie dan het consultatiebureau hun in een kwartiertje kan bieden. En wat doe je als je toch een tijd aan huis gebonden bent: als de kleine dan eindelijk ligt te slapen, ga je op internet op zoek.

Deze ontwikkeling is vooral ontdekt door de producenten van luiers, opvolgmelk, baby-olie, wipstoel en alle andere producten die op hun eigen site in de aanbieding worden gedaan. Maar daarbij blijft het niet: het wemelt inmiddels ook van de sites die ogenschijnlijk neutrale pedagogische adviezen geven, maar daarbij de oplossing toch opvallend vaak zoeken in de producten van één bedrijf. Dat kan op twee manieren. Naast een informatief stuk over luiers kunnen ouders een zogeheten 'banner' aanklikken, een soort loket dat hen direct doorleidt naar de luiers van een bepaald merk. Het kan nog subtieler: dan blijkt dat die billetjes eigenlijk alleen maar goed droog worden met die-en-die luier. Of het advies zegt dat je toch eigenlijk pas hygiënisch bent als je ook een speciale luieremmer aanschaft voor niet veel boven de vijftig euro. Neem Babyinfo: deze site belooft adverteerders dat 'uw boodschap op natuurlijke wijze wordt geïmplementeerd in de redactionele inhoud'. Op die manier 'lift u automatisch mee op de inmiddels bewezen autoriteit van Babyinfo.nl'.

Die verweving van commercie en advies geldt niet alleen voor grootmachten als Nutricia of Prénatal, maar ook voor het gestaag groeiende leger aan zelfstandig pedagogen of voor uitgevers. Nu is het niet onlogisch dat bedrijven proberen te verdienen. Probleem is wel dat de organisaties die neutrale informatie zouden kunnen bieden -verloskundigen, consultatiebureaus, jeugdzorg- witte raven zijn op inter net. En juist de zeldzame onafhankelijke site voor opvoeding, Ouders Online, zit in zwaar weer.

Consultatiebureaus

Yvonne van der Hoek werkte tot voor kort als wijkverpleegkundige op een consultatiebureau. Ze zag steeds vaker dat ouders gingen inter netten. ,,Bij ons hadden ze natuurlijk beperkte tijd. En er is een groeiende groep ouders die het allemaal perfect wil doen.'' Met een aantal collega's begon Van der Hoek twee jaar geleden het Consultatiebureau Online. Als particulier initiatief: ze betaalt en verzorgt het helemaal zelf. ,,Mijn baas had wel interesse, maar geld was er niet. Hetzelfde gold voor het ministerie van volksgezondheid. Ach, het is ook typisch een probleem van de gezondheidszorg: wij gaan weer als allerlaatste automatiseren.'' De overkoepelende organisatie van de consultatiebureaus reageerde niet op het initiatief van Van der Hoek. ,,Ik vermoed dat daar ook meespeelde dat men het vervelend vond dat wij de eerste waren. Maar dat interesseert me niet, ik wil het liefst zo snel mogelijk een landelijke site van alle consultatiebureaus.''

Het Consultatiebureau Online krijgt dagelijks een kleine 300 bezoekers. ,,De drempel om naar ons te komen is blijkbaar nog net wat lager dan de consultatiebureaus'', zegt Van der Hoek. ,,Daar moet je maar net tijdens het spreekuur kunnen bellen, en als je midden in de nacht met de handen in het haar zit, is internet ook een uitkomst.''

In het begin beantwoordde Van der Hoek de 'stapels vragen' allemaal, maar dat werd nachtwerk en daarom verwijst ze nu op de site weer terug naar het consultatiebureau. Het liefst zou ze een landelijke site willen die de vragen van ouders beantwoordt, en ook een forum lijkt haar wel wat. ,,Een chatbox hoeft niet zo nodig, dat kunnen ouders ook wel op de commerciële sites.'' Voorlopig blijft het hobbywerk, zegt Van der Hoek. ,,Als ik ermee stop, zou het inderdaad best eens direct afgelopen kunnen zijn.''

Voorlopig komt er geen officieel online-consultatiebureau, zegt Janny Lim van de Landelijke Vereniging Thuiszorg. ,,Iedere thuiszorgorganisatie is verantwoordelijk voor de informatie aan ouders in de eigen regio. Ik sluit niet uit dat ze ooit de handen ineenslaan en een centrale site maken, maar op dit moment is er geen behoefte aan. Consulatiebureaus willen toch vooral de kinderen zien en dan op basis van alle informatie een persoonlijk advies geven. En voor noodgevallen zijn overal ook telefoonnummers beschikbaar. Dat zal waarschijnlijk ook ons antwoord geweest zijn aan de initiatiefnemers van het Consulatiebureau Online. Die site geeft standaard antwoorden, terwijl een advies vaak veel genuanceerder kan zijn wanneer je de achtergrond van een kind kent.''

Lim denkt bovendien dat voorlopig nog maar een beperkte groep ouders internet bezoekt. ,,Het gaat dan om mensen die nog een keer willen nalezen of ze het wel goed doen. Dat is een kleine groep, en om daar nu een hele site voor open te stellen is nog niet zinvol. Je loopt ook het gevaar dat je met standaardantwoorden ouders alleen maar nodeloos ongerust maakt. Want mensen vrezen snel het ergste, zeker als het om hun kinderen gaat. Ik kan me goed voorstellen dat ouders op die manier sneller ongerust naar het consultatiebureau gaan.''

Ouders Online

De enige onafhankelijke opvoedsite, Ouders Online, 'buffelt intussen voorlopig voort' in de woorden van hoofdredacteur Justine Pardoen. De twee eigenaren weren de commercie, zodat de site verlies lijdt; het voortbestaan hangt aan een zijden draadje.

De stichting Kinderpostzegels heeft vorige week een eenmalige subsidie toegezegd en dankzij een groep donateurs en inkomsten via banners -strikt gescheiden van de redactionele inhoud- blijft de site voorlopig in de lucht. De onderhandelingen met het ministerie van vws voor een eenmalige subsidie lopen nog.

Ook Pardoen vindt dat de consultatiebureaus zo snel mogelijk online zouden moeten. ,,Als je op onze site ziet welke vragen ouders allemaal hebben, had dit allang moeten gebeuren. We hebben ook geprobeerd met hen samen te werken: het zou voor ons een manier zijn om te overleven en zij zouden direct op internet hun medische kennis kunnen leveren. Maar voor dat plan wilde VWS geen subsidie geven. Onafhankelijke informatie voor ouders heeft bij de overheid blijkbaar geen prioriteit.''