Schröders opvolgers lopen zich warm

Twee mogelijke opvolgers van de huidige Duitse bondskanselier Schröder testen morgen in regionale verkiezingen hun populariteit. De onvrede met Schröder zal er in ieder geval voor zorgen dat de SPD in Nedersaksen en Hessen verliest.

BERLIJN - Zó ongeliefd is bondskanselier Gerhard Schröder (SPD) de laatste tijd, dat in zijn woonplaats Hannover de regionale partijleider recht tegen hem in gaat. Alleen door afstand te nemen van de bondskanselier in Berlijn ziet Sigmar Gabriel nog kansen voor zijn SPD in de regionale verkiezingen van morgen.

Hier, in de deelstaat Nedersaksen, begon ooit de opkomst van Gerhard Schröder. In 1990 wist hij de christen-democraten te verslaan, om samen met de Groenen een linkse deelstaatregering te vormen en vervolgens in 1998 de sprong te maken naar het ambt van bondskanselier, opnieuw in een coalitie met de Groenen. Op het hoogste niveau aangekomen, blijkt Schröder de problemen echter nauwelijks nog de baas. Teleurgesteld keren nu zelfs in zijn thuisbasis de kiezers zich van de SPD af.

Sigmar Gabriel, de SPD-minister-president van Nedersaksen, loopt Schröder daarom sinds de herfst voor de voeten, om de kiezer duidelijk te maken dat een stem voor Gabriel echt geen stem voor Schröder is. Zo pleitte Gabriel voor herinvoering van een vermogensbelasting voor mensen met veel geld, tegen de zin van de bondskanselier. En dit weekeinde nam Gabriel een ander belangrijk doel van de regering-Schröder op de korrel: terugdringen van het begrotingstekort tot nagenoeg nul in 2006. 'Voodoo-economie', noemde Gabriel dit met de EU-partners afgesproken beleid. Gabriel bepleit het maken van meer schulden, om met investeringen de economie aan te zwengelen.

De volkse en handige Gabriel (43) wordt wel genoemd als toekomstig bondskanselier. Dan moet hij wel eerst de nederlaag van zijn SPD overleven die hem volgens de peilingen morgen te wachten staat. Als hij deze tot nederlaag van Schröder weet te maken, heeft zijn loopbaan nog niet per se haar eindstation bereikt.

Iets zuidelijker loopt zich een tweede politicus warm: Roland Koch. Deze CDU'er is momenteel minister-president van Hessen, de tweede deelstaat waar morgen regionale verkiezingen worden gehouden. Gezien de peilingen zal Koch hier minister-president blijven. Zijn partij haalt misschien zelfs een absolute meerderheid, wat opmerkelijk is in een deelstaat die nog recent als SPD-bolwerk gold.

In het verleden deed Koch van zich spreken door een handtekeningencampagne te organiseren tegen invoering van de dubbele nationaliteit. Met die maatregel hoopte de regering-Schröder immigranten te helpen integreren. Kochs tegenactie werd ter linkerzijde uitgelegd als oproep tot xenofobie, maar was bij veel kiezers een schot in de roos. Tevens kwam Koch in het nieuws door illegale financiering van zijn partij, een schandaal dat in de huidige campagne nauwelijks nog een rol blijkt te spelen.

Koch (44) is een van de weinige Duitse politici die een visie probeert te formuleren hoe Duitsland uit zijn economische malaise kan komen. Dat het land daartoe meer risico moet durven nemen dan nu wordt gedaan, staat voor hem buiten kijf. Hij sprak vorig jaar voor een zaal vol ondernemers van een 'psychische blokkade' die de Duitsers verhindert om in beweging te komen.

Als Koch morgen wint en er vervolgens in slaagt haalbare oplossingen aan te dragen voor Duitslands economische problemen, dan kan hij uitgroeien tot geducht concurrent voor die andere CDU-politicus die graag Schröder wil opvolgen als bondskanselier: Angela Merkel, CDU-partijvoorzitter en CDU/CSU-fractievoorzitter. Zij is populairder dan Koch, maar heeft juist op economisch gebied weinig profiel.