Frans-Duits plan valt in het water

BERLIJN, AMSTERDAM - Een gezamenlijk idee van Frankrijk en Duitsland om met een alternatief plan tegenwicht te bieden aan de Amerikaanse oorlogskoers jegens Irak, lijkt een vroege dood te sterven in gekrakeel. Ook in Navo-verband is een Europese tweespalt ontstaan over bescherming van Turkije in het geval van een oorlog.

Het Duitse Der Spiegel onthulde zaterdag dat Frankrijk en Duitsland een VN-vredesmacht Irak willen laten bezetten en drie keer zoveel wapeninspecteurs willen inzetten. Duitsland bevestigt het plan, Frankrijk spreekt van Franse voorstellen waar Duitsland het toevallig mee eens is. De VS weten van niets en zijn boos.

Ook Groot-Brittannië en EU-voorzitter Griekenland kennen het plan niet. Volgens de vroegere adviseur van Margaret Thatcher, George Powell, zouden blauwhelmen de problemen alleen maar groter maken. Ook minister De Hoop Scheffer (Buitenlandse Zaken) ziet niets in het plan. ,,De timing van dit zogenoemde vredesplan is zeer ongelukkig'', zei gisteravond zijn woordvoerder. ,,Juist nu de druk op Irak zo maximaal mogelijk moet zijn, lanceren de twee landen blijkbaar buiten iedereen om een plan. Dat helpt niet.''

In Berlijn ontmoette bondskanselier Schröder gisteren de Russische president Poetin. Ook zij spraken over mogelijkheden de effectiviteit van de inspecteurs in Irak te versterken, zo zei de Duitse minister van defensie Struck.

De grote spanningen tussen Duitsland, dat oorlog in Irak onder alle omstandigheden afwijst, en de VS concentreerden zich dit weekeinde op Turkije. Duitsland, Frankrijk en België dreigen Navo-maatregelen voor de verdediging van bondgenoot Turkije in Navo-verband te torpederen. In Duitsland bestaat de angst dat deelname aan de verdediging van Turkije kan uitmonden in een ongewenste deelname aan een aanval op Irak vanuit Turkije.

De Amerikaanse minister van defensie Donald Rumsfeld sprak daarover zaterdag zijn verontwaardiging uit. ,,De Navo wil alleen de verdediging van Turkije voorbereiden voor het geval Irak dat land aanvalt. Daar is niets aanvallends aan, het is allemaal verdedigend. Het is onbegrijpelijk voor mij dat redelijk denkende mensen daar tegen kunnen zijn.''

Nederland schiet nu Duitsland te hulp om uit de Turkije-impasse te geraken, meldt Der Spiegel on line. Duitsland zal nog deze week Patriot-luchtafweerraketten aan Nederland overdragen, waarna Nederlanders deze, naast de eigen Patriots, zullen bedienen ten bate van de verdediging van Turkije.