Een cultureel programma naast de baklava

Hoe krijg je Turken in het theater? Medewerkers van het Köprü Turkije Festival, dat deze maand in Utrecht, Rotterdam en Den Haag wordt gehouden, zoeken het publiek persoonlijk op. Een middagje folderen in Utrecht.

UTRECHT - Suat Sancar legt een kapper in de Damstraat in rap Turks uit wat er in februari in de Utrechtse schouwburg gaat gebeuren. De kapper knikt. De Turkse komiek Beyaz, door het festival ingezet als publiekstrekker, kent hij wel. En dus mag de poster best op zijn raam, onder de reclame voor shampoo.

Sancar (23) werkt bij het Turkse jongerencentrum Ulu en kent bijna iedereen in Lombok, Utrechts multiculturele modelwijk. Daarom heeft Marianne Bruins, publiciteitsmedewerkster van de Stadsschouwburg, hem gevraagd om folders en posters te verspreiden. Het startpunt is shoarmazaak Mevlana, want daar komen alle Turkse jongeren uit de buurt, legt Sanclar uit. Een Marokkaanse buurman wil beslist geen Turkse poster in zijn winkel, maar Rob de Kaasboer wel. ,,Is het zondagprogramma gratis? Daar zijn Nederlanders óók dol op.''

Het culturele programma op de toog van de slager of naast de baklava bij de bakker: dat is nodig, want via de geijkte kanalen bereik je specifieke doelgroepen niet. Fatima Sabaouni, 'outreach-medewerker' van het Volksbuurtmuseum in Den Haag: ,,Het is sowieso moeilijk om de doorsnee Nederlander één keer per jaar naar het theater te krijgen. Laat staan allochtone Nederlanders.''

Persberichten, kunstkritieken in de krant en folders in de bibliotheek komen doorgaans niet terecht bij de doelgroep. Persoonlijk contact, mond-tot-mond-reclame, daar draait het om. Bovendien moet elke doelgroep weer op een andere manier worden benaderd. Jonge Marokkanen zijn bijvoorbeeld massaal op internet te vinden, terwijl hindoestanen weer meer in de videotheek komen.

Erdal Bozday, publiciteitsmedewerker voor het Köprü Turkije Festival in Rotterdam, gaat de folders eerst maar eens bij alle moskeeën leggen. Maar vergis je niet, zegt hij: ,,Dé Turkse doelgroep bestaat natuurlijk niet. In Rotterdam wonen ruim 40000 Turken, uit heel verschillende gebieden, van Istanbul tot Oost-Anatolië. Maar ook tussen de generaties zijn grote verschillen.'' Gelukkig is het programma van het Turkije Festival ook heel divers. Zo zal de populaire rockzanger Haluk Levent, in Theater Zuidplein in Rotterdam, vooral veel Turkse jongeren trekken.

In Utrecht leert Bruins de Turkse gemeenschap (circa 11000 mensen) intussen steeds beter kennen. Via sleutelfiguren als Sancar, Turkse gemeenteraadsleden en een aantal Turkse organisaties. In overleg met een Turkse vrouwenvereniging probeert Bruins een rondleiding door de Stadsschouwburg te organiseren. Voorafgaand aan het Turkije Festival, om alvast een beetje te wennen. Andere ideeën heeft zij genoeg, van folderen op de Zwarte Markt in Vleuten tot lobbyen bij de Stichting Turkse Ouders.

In de Utrechtse Kanaalstraat begint het te schemeren, de wind steekt op, Sancar vindt het welletjes. De poster van het Köprü Turkije Festival hangt nu tussen heel wat kratten groente en levensmiddelenschappen. Even later wordt bekend dat Beyaz toch niet naar Utrecht komt, vanwege misverstanden rondom de boeking en boze managers. Dat is heel jammer, zegt Sancar, want veel Turken komen speciaal voor hem. Maar zijn vervanger, de folkpopzanger Kubat, is ook heel populair. Dus vooruit, Sanca maakt zijn ronde gewoon opnieuw, om het nieuws van Kubats komst te verspreiden.