Lenen met geld toe

AMSTERDAM - Lenen en geld op de koop toe krijgen, in Japan kan het. Althans voor bedrijven en slechts voor één nacht. In het economisch volkomen gestagneerde land lenen banken nu geld uit tegen een negatieve rente.

ABN Amro was vrijdag de eerste: de Nederlandse bank leende een Franse financiële instelling 14,5 miljard yen (113 miljoen euro), tegen een negatieve rente van 0,01 procent. Dat wil zeggen: de Fransen moesten de volgende dag 11300 euro minder terugbetalen dan ze geleend hadden.

Nee, de Nederlandse bankiers zijn niet gek geworden. Sterker nog, ze verdienden ruim 100000 euro aan de transactie. ABN Amro had het geld namelijk weer van een andere partij geleend die maar liefst 0,1 procent toegaf op de lening. Het lijkt absurd, maar er is een logische verklaring voor dit gedrag.

De financiële instellingen in Japan moeten, net als overal elders, aan het eind van de dag zorgen dat hun boeken op orde zijn. Banken die een tekort hebben, moeten voor één nacht geld lenen. Aan de andere kant moeten banken die te veel geld in kas hebben, een instelling vinden die het tijdelijk wil overnemen.

De basisrente in Japan voor financiële transacties is de laatste tijd 0 procent. Wie dus aan het eind van de dag nog geld wil wegzetten, zal daar wat voor over moeten hebben: een negatieve rente dus. ABN Amro speelde in dit proces alleen de rol van tussenpersoon: vraag en aanbod bij elkaar brengen en daaraan verdienen. Inmiddels zijn meer korte leningen met negatieve rente afgesloten in Japan.

De uitzonderlijke leningen vinden hun oorzaak in de droevige situatie van de Japanse economie. Die sleept zich al meer dan tien jaar voort van de ene naar de andere recessie. Geen enkel recept lijkt meer te werken. De overheid pompte miljarden in de economie. Door dat beleid is er geld te over en niemand die het wil lenen.