Ephimenco

Hoort u het geroezemoes en het gefluister van die geheimzinnige koks? Ze dansen om die grote hete ketel en loeren vol argwaan naar elkaar:

Teveel zout! Nee, juist te weinig! Twee koks in een keuken, daar huppelt de duivel tussen. Ruikt u de odeur van de specerijen die uw soep straks gaan verrijken? Het speelt zich allemaal af achter die deur waarop het bordje 'Verboden voor onbevoegden' hangt. En de onbevoegde nitwit, dat bent u. U mag kiezen op die prachtige menukaart en straks met eigen geld ook afrekenen. Maar wat u krijgt zal nooit overeenkomen met de keus die u aan de ober zojuist doorgaf. Zo is het restaurant nu eenmaal.

En zo is ook Nederland en haar politieke stelsel. Een gigantische illusie die sinds een eeuwigheid als onvermijdelijk wordt gepresenteerd. Gedurende enkele weken wordt de kiezer door de kandidaten gepaaid. Deze fase wordt de campagne genoemd. De kiezer luistert naar de kandidaten, lees: hun partijprogramma, en naïef als hij is begint hij te geloven dat hij daadwerkelijk een vingertje in de pap kan krijgen. Naarmate de campagne vordert slaat de polarisatie toe en laat de kiezer zich door het gewoel meeslepen. Vaak kiest hij niet alleen voor een kandidaat, maar ook tegen zijn opponent, die hij voor geen goud op de stoel van de premier wil zien zitten. De illusie duurt maar kort. Op de avond van de verkiezing is alles weer bij het oude en de voormalige kiezer wordt weer de gewone burger annex belastingbetaler die hij altijd is geweest. Tot zijn verbazing merkt hij dat de polarisatie van de campagne maar schijn was. De verklaarde vijanden van toen worden snel dikke vrienden en besluiten elkaar beter te leren kennen. Daarvoor trekken ze de deur van hun keukentje dicht en beginnen aan een maandenlange geheimzinnige regendans om hun ketel vol cijfers. Dan begrijpt de burger pas wat zijn rol werkelijk was in het versleten democratische proces: het afgeven van een blanco cheque die ook door degene tegen wie hij stemde mede zal worden ingevuld. Hij was maar een voetnoot aan het prille begin van het proces waarvan hij nu volledig wordt uitgesloten. Van de programmapunten waarvoor hij dacht te hebben gestemd, zal maar bar weinig terug te vinden zijn in het regeringakkoord dat in besloten kring wordt gemaakt. Rest hem nog de soep. Die kleur- en smaakloze vloeistof die hij de komende vier jaar zal moeten opslurpen.