'Ivf dreigt big business te worden'

UTRECHT - Door vruchtbaarheidsbehandelingen als ivf (reageerbuisbevruchting) niet langer of slechts gedeeltelijk te vergoeden, werkt de overheid het ontstaan van commerciële klinieken in de hand. Dat is een onwenselijke en gevaarlijke ontwikkeling.

Dit zegt prof.dr. E. Te Velde, scheidend hoogleraar voortplantingsgeneeskunde en hoofd van het ivf-centrum in Utrecht. ,,We zijn nu nog heilig vergeleken bij de ons omringende landen'', aldus Te Velde. ,,In Engeland en België is een ivf-behandeling al voor een groot deel commercieel. Er zijn klinieken in Gent en Brussel met een kassa waar je meteen contant moet betalen. Daar is ivf al iets voor de rijkeren en is de mentaliteit: u vraagt, wij draaien.''

Wanneer de overheid niet meer faciliteert, waarschuwt de hoogleraar, opent zij de deuren naar commercialisering. ,,In Amerika gaat het al om big business. Ik vind het heel grof dat alles op het gebied van voortplantingstechnieken daar te koop is. Een behandeling die was bedoeld voor mensen die geen kinderen konden krijgen en daarvoor hulp zochten, is nu bestemd voor een 48-jarige vrouw die carrière heeft gemaakt en opeens nog een kindje wil. Dat kan ze niet meer zelf, maar er zijn eiceldonoren: jonge, mooie vrouwen die hun eicellen verkopen -wat ik een moderne vorm van prostitutie vind. Dat gebeurt daar op grote schaal. Inclusief een niet-goed-geld-terug-systeem.''

Te Velde is er niet tegen om in Nederland mensen met vruchtbaarheidsproblemen mee te laten betalen aan hun behandeling. ,,Maar dan zou je dat op een andere manier moeten regelen dan de eerste behandeling niet langer vergoeden, zoals minister Hoogervorst wil. Een bepaald percentage naar draagkracht zelf betalen is prima; dan wordt de drempel iets hoger en wordt het minder makkelijk om maar even binnen te lopen in een ivf-kliniek.''

Zijn Amerikaanse collega's die in commerciële klinieken grof geld verdienen, vindt Te Velde abject. Vooral omdat zij geen grenzen meer stellen; ethiek is vervangen door geld. ,,Over 20 jaar kan dat hier ook zo zijn.''