Tegenzin troef bij bondscoach

Het kleine lichaam van de bondscoach van Oranje barst op de tweede dag in Portugal bijkans van de elektriciteit. Advocaat reageert weer op 'de hele wereld'. Ook gooit hij het roer weer om, maar helder maakt hij zijn beweegredenen niet.

ALBUFEIRA - Het is de tweede dag van Oranje in Portugal, en de bondscoach wil weer praten. Althans, hij weigert het niet, zoals daags tevoren na de eerste training in Albufeira. Nu blijft hij staan, maar de tegenzin en de irritatie druipen van hem af.

De oorzaken van de gemoedstoestand van Dick Advocaat laten zich raden. Gevoelens van negativisme, om niet te zeggen defaitisme, zijn na de roerige en moeizame kwalificatiereeks opnieuw opgeroepen door de nationale ploeg. Een week nog vóór hun opening van het EK worden coach en spelers van Oranje bovenal geringschattend beschouwd -waar ze het overigens wel naar hebben gemaakt.

,,Waarom zouden jullie mij nog nodig hebben, met al die professoren en doctorandussen aan tafel?'', voegt Advocaat na de ochtendtraining Frits Barend toe. Voordien heeft hij de schrijvende pers te woord gestaan op zijn gekende wijze, vooral door verongelijkt te antwoorden met wedervragen. Het kleine lichaam barst bijkans van de elektriciteit.

De bondscoach maakt bekend dat Oranje weer in een 4-3-3 systeem gaat spelen, zoals hij zaterdag na de schrikbarende oefenwedstrijd tegen Ierland (0-1) al had aangekondigd. Dinsdagavond heeft Advocaat vier spelers, onder wie aanvoerder Cocu, ontboden. Van overleg is geen sprake geweest. ,,Ik heb meegedeeld wat ik ga doen.'' De spelers staan erachter. ,,Dat heb je als je als coach duidelijk bent'', zegt Advocaat.

Even later ontstaat het volgende gesprekje.

Kun je uitleggen waarom Oranje een systeem met vier middenvelders en twee spitsen niet kan spelen? Het is gemeengoed in het internationale voetbal en veel internationals spelen het bij hun clubs.

Advocaat: ,,Ze hebben toch laten zien dat het niet kan? Ze spelen het trouwens lang niet allemaal bij hun clubs -niet zoals wij het deden, met een ruit op het middenveld.''

Maar waarom heb je het dan uitgeprobeerd?

,,Omdat de vleugelspitsen niet in vorm of niet beschikbaar waren.''

Dat is een reden om met vier middenvelders en twee centrumspitsen te gaan spelen. Maar het is nog geen verklaring voor de vorm van een ruit op het middenveld. Je kan toch ook met vier middenvelders naast elkaar, op één lijn, spelen?

,,Dat hebben we eerder gedaan, en toen kreeg ik de hele wereld over me heen. Moet ik dat dan nu weer gaan doen?''

Dat is de bondscoach van Oranje ten voeten uit. Hij refereert aan de fase van augustus 2002 tot maart 2003, toen Oranje met een kwartet naast elkaar op het middenveld speelde. De resultaten waren goed, vijf zeges en een gelijkspel, en Oranje leek structuur te krijgen.

Advocaat kreeg waarachtig niet de hele wereld over zich heen. Maar stel dat het wel zo was geweest -dan nog zou dát nu toch niet het argument mogen en kunnen zijn voor een bondscoach om af te zien van een strategie die in de gewichtige zone van het middenveld nog enige versteviging voor het broze Oranje zou kunnen bieden? Verbazing mag het niet wekken: Advocaat reageert voortdurend op 'de hele wereld' -nu weer op schimpscheutjes aan de tv-borreltafel.

Een vertrouwenwekkende roerganger is hij vooralsnog niet, de coach die voortdurend van strategie verandert -en er niet of nauwelijks in slaagt zijn beweegredenen daarvoor helder te maken. Tijdens de avondtraining krijgen dus vleugelspelers weer een hesje: Overmars, een speler die vanwege zijn kwetsbare fysiek slechts eenmaal per dag kan trainen, en de ongecoördineerde Van der Meyde.

De derde gegadigde voor de flank is Robben, die nog niet optimaal kan worden belast. Het oogt erg wankel. Advocaat zinspeelt niet voor niets op de mogelijkheid van 'nuances' in het systeem met vleugelspitsen. Van der Vaart zou een verkapte buitenspeler kunnen worden. Maar ook hij is niet topfit. Hij mist de avondtraining vanwege liesklachten.

Als wordt volhard in de nieuwe/oude koers zal Advocaat een pikante keuze dan toch eindelijk moeten maken. Er is dan slechts plaats voor één centrumspits. Afgaande op de avondtraining geniet Van Nistelrooij de voorkeur boven Kluivert. Maar de eerste wedstrijd, tegen Duitsland, is pas dinsdag. Er kan nog veel veranderen -en gezien de wankelmoedigheid van coach en spelers van Oranje is die kans niet gering.