Ottawa vol tulpen dankzij Juliana

Voor de ex-Nederlanders in Canada blijft Juliana de tulpenkoningin. Albert van der Heide (59) woont in Vancouver, en is eindredacteur van de tweewekelijkse, Nederlands-Canadese krant The Windmill Herald.

AMSTERDAM - ,,We melden niet elke zucht van het koninklijk huis in onze krant. Maar toen Claus stierf, besteedden we vier pagina's aan hem, en dat doen we nu ook voor Juliana. Zij betekent veel voor de Nederlanders hier. We weten allemaal dat ze koningin af was, maar toch speelt ze een aanzienlijk grotere rol in ons bewustzijn dan Beatrix.''

Juliana's relatie met Canada begon in 1940, toen ze met Beatrix (toen 2 jaar oud) en baby Irene naar Ottawa kwam om er de oorlogsjaren door te brengen. In 1943 werd prinses Margriet geboren in Ottawa's Civic Hospital. Toen Juliana in 1945 met haar drie dochtertjes terugkeerde naar Nederland, bedankte ze de Canadezen voor hun gastvrijheid met een gift van 100000 tulpenbollen. Dankzij dit gebaar van internationale vriendschap en dankbaarheid verwierf Ottawa de status van tulip capital of North America.

,,Juliana's donatie kenmerkte haar relatie met ons. Ze kende ons goed en vertrouwde erop dat wij iets met de bollen zouden doen. Want als je iemand bollen cadeau doet, veronderstel je dat ze de handen uit de mouwen steken. Anders komen er natuurlijk geen bloemen!''

De bloemen kwamen er, en mede doordat Juliana steevast elk jaar een partij bollen stuurde, groeide het traditionele voorjaarsbloemenfestival uit tot een heus tulpenevenement.

Het Canadian Tulip Festival, dat sinds 1953 elk voorjaar gehouden wordt, is het grootste tulpenfestival ter wereld en trekt jaarlijks miljoenen bezoekers.

In 1967 kwam de toenmalige koningin Juliana zelf ook eens een kijkje nemen, en in 1995, vijftig jaar na de Nederlandse bevrijding, was het aan prinses Margriet om het festival officieel te openen.

Albert van der Heide spreekt nog altijd perfect Nederlands. Hij komt oorspronkelijk uit Zwolle en zijn vrouw is afkomstig van de Zuid-Hollandse eilanden. Samen hebben ze een dochter. Voor zijn werk met en voor Nederlandse emigranten in Canada werd Van der Heide benoemd tot Ridder in de Orde van Oranje Nassau, al weet hij zelf niet precies waar hij dat aan verdient.

,,Ik heb me altijd wel met Nederland beziggehouden. In de zomer van 1988 zou Beatrix een staatsbezoek aan Canada brengen. In april van dat jaar nodigde de Nederlandse overheid enkele Canadese journalisten uit om vertrouwd te raken met Nederland, zodat ze op een intelligente manier op het staatsbezoek konden inspelen. Toen hebben ze me gevraagd mee te gaan. Ze hoopten dat ik het ijs zo'n beetje zou breken, want die Canadezen wisten niks van Nederland. Het Nederlandse vorstenhuis richtte zich daarom vooral op de emigranten en hield zich niet echt bezig met de Canadese overheid.''

Het festival is inmiddels zo gevestigd dat het ook zonder Juliana's jaarlijkse donatie nog doorgaat. ,,Maar voor de meeste voormalige Nederlanders hier is Juliana's overlijden een groot verlies. De emigratiegolf naar Canada begon onder Wilhemina, in 1947, maar de overgrote meederheid emigreerde onder Juliana's bewind. Haar dood betekent het verlies van een stukje Nederland.''