Reisverbod gehandicapten

Ineens duikt het weer op, zo'n vergeten woord uit de jaren vijftig. Valies, het herinnert aan logeren bij oma in een andere stad, de opwinding van de reis, je pyjama en beer mee in je eigen bruine valiesje.

Het is nu de naam van een nieuw vervoerssysteem voor gehandicapten, dat het bestaande systeem Traxx zal vervangen, lees ik in de folder. De naam is gemoderniseerd, of liever: opgewaardeerd, met een 'y'. Zoals kantoorgebouwen een 'ae' krijgen :Staete. Dat geeft ze een zweem van ouderwetse degelijkheid en deftigheid.

Valys is echter zo deftig niet, noch ouderwets degelijk. Eerder akelig kil en berekenend. Het riekt naar de benepenheid van de jaren vijftig. Ik schrik me dood als ik de folder doorlees. Ik mág nog aangepast vervoerd worden vanaf 1 april, maar dan wel een beperkt aantal kilometers per jaar. Tweehonderdvijfenzeventig, welteverstaan. Alles wat je meer reist kost een kapitaal. De wereld is immers klein, in de jaren vijftig, je hoeft je dorp niet uit. Ik reken snel: dat is twee keer per jaar naar mijn ouders. Of twee keer naar mijn beste vriend. Of twee keer per jaar naar een tentoonstelling buiten de stad. Dat wordt een pijnlijke keuze.

Ik was vaste klant bij Traxx, vervoer van deur tot deur. Dat vervoer bood, ondanks dat een rit soms drie keer de reistijd duurde of een rit regelmatig verkeerd ingepland was, ongekende mogelijkheden. Ik deed zowaar vrijwilligerswerk buiten de regio. Had zelfs contact met belangenorganisaties van gehandicapten en chronisch zieken in het midden van het land! Ik ga ze nog missen, de mislukte ritten bij Traxx, want nu kan ik helemaal niet meer reizen. Geen gastlessen meer aan opleidingen in de zorg. Mijn schoonvader niet meer verrassen. (Dat moet toch slecht passen in het Normen, Waarden en Tien Geboden Reveil van Balkenende.) Geen situatiegenoten meer opzoeken om actieplannen tegen dit uitsluitingsbeleid te smeden.

Wacht eens! Daar is het natuurlijk om te doen! Men wil ons isoleren, heeft genoeg van onze grote mond en ons eisenpakket: gelijkberechtiging! Meedoen, met behulp van een Persoonsgebonden budget, vraaggerichte zorg, mobiliteit en werk. Da's helemaal de bedoeling niet voor ons soort mensen. Wij moeten onschadelijk gemaakt worden en dit is de eerste stap van dat plan. Men wil ons niet horen, zien, tegenkomen in het maatschappelijk verkeer. Daarom dit reisverbod.

Tijdens BalkenendeIII zullen er woonvormen op industrieterreinen worden gebouwd: alle gehandicapten en anderszins zorgbehoeftigen bij elkaar betekent een efficiënte kostenbesparing. Er kan centraal gekookt worden, hulpmiddelen worden bij toerbeurt gebruikt. En er hoeft ook niet meer aangepast gereisd te worden: wie ons wil bezichtigen komt maar op bezoek. Net als in de jaren vijftig.