TERUGBLIK | Hond en kat in bloedig circus

Internationaal terrorisme in Beslan? Stanislav Kisajev grimlacht. Hij is onafhankelijk afgevaardige van het Noord-Osseetse parlement en voorzitter van de Beslan-onderzoekscommissie in Vladikavkaz.

,,Onze internationale terroristen zijn helaas ook onze buren, die op het terroristische pad zijn geraakt. We ontkennen de internationale factor niet, zeker niet wat betreft financiering. Maar willen we de orde herstellen, dan moeten we ook onszelf onder de loep nemen”, zegt Kisajev.

De verhouding tussen Ingoesjeten en Osseten is nooit goed geweest. De gijzeling in Beslan rakelt oude conflicten op. De Ingoesjeten zijn een nauw aan de Tsjetsjenen verwant Kaukasisch bergvolk, dat ruim 130 jaar geleden de islam aannam. Zij zien de Osseten, 'pas' 700 jaar in de Noord-Kaukasus, als indringers. De overwegend christelijke Osseten sloten zich in 1774 als enige volk vrijwillig bij het Russische rijk aan, en genoten altijd een voorkeurspositie.

Tijdens de revolutie van 1917 vochten de Ingoesjen aan de kant van het Rode Leger. Als dank gaf Lenin hun het Prigorodni-district erbij, waar kozakken woonden die de tsaar steunden. Stalin strafte de Ingoesjeten en Tsjetsjenen voor hun verzet met deportatie. Na de rehabilitatie in 1956 keerden de Ingoesjeten terug; ze troffen in hun huizen Osseten en Russen aan. Een groot deel kregen ze terug, maar in 1992 grepen de Ingoesjeten hun kans Prigorodni, ten oosten van de rivier de Terek, op te eisen. In het eerste gewapende conflict na de val van de Sovjet-Unie vielen 600 doden. Over en weer werden duizenden mensen ontvoerd. De Russen schoten de Osseten (weliswaar na een paar dagen) te hulp.

Onder VN-auspiciën keerden duizenden Ingoesjeten de laatste jaren terug naar Prigorodni, waar nu 30 000 Ingoesjeten wonen en 100 000 Osseten. In het gebied worden nog steeds jaarlijks honderden mensen ontvoerd, en af en toe sloeg de vlam in de pan.

Kisajev: ,,Stalin heeft zo veel geschoven met volkeren dat onmogelijk is te zeggen wie waar recht op heeft. Ons doel is naast elkaar te leven. Alleen in het circus treden hond en kat samen op. Ik geloof niet in een nieuwe oorlog, maar het samenwerkingsverdrag uit 1992 ligt stil. 'Beslan' heeft ons tien jaar teruggeworpen.” Wendelmoet Boersema