Moderne manieren

Beste Beatrijs,

Afgelopen zomer hadden we daardoor bijvoorbeeld in één week acht keer aanloop of een afspraak. Dit terwijl onze eigen vakantie nog niet eens begonnen was. We schenken dan koffie, thee of een borrel en soms blijven mensen hangen tot de volgende ronde (lunch, borrel, eten). Soms komen we moe uit ons werk en kunnen meteen aan de slag met het onderhouden van de gasten. Vaak eten we dan weer te laat, gaan de kinderen te laat naar bed en komt er niets van het huishouden terecht.

Vrienden die in de buurt vakantie vieren kun je natuurlijk niet tegenhouden, los van het feit dat het ook vaak leuke mensen zijn. Maar voor hen is het allemaal incidenteel contact, terwijl wij in korte tijd soms erg veel van die incidentele contacten te verstouwen krijgen. Hoe vinden wij de juiste balans tussen lust en last?

Zwoegende cateraars

Beste Zwoegend,

Nederland is niet alleen voller, maar ook kleiner dan het was. Dertig jaar geleden zagen vrienden of familieleden die in verschillende uithoeken van het land woonden elkaar alleen sporadisch. Tegenwoordig springen mensen zonder enige bedenking in auto of trein voor een feestje of etentje waar drie uur reistijd aan vast zit en gaan ze voortdurend met vakantie ook in eigen land. U denkt misschien geëmigreerd te zijn naar het verre Zeeland, maar in werkelijkheid bent u nog even onder handbereik voor uw vrienden als vroeger. U moet zich dus ook niet anders opstellen dan vroeger. In uw vroegere woonplaats ontving u vast niet aan de lopende band vrienden met al het gecater vandien. Dat moet u nu dus ook niet doen.

Stel voor uzelf een maximum vast (bijvoorbeeld een keer per week in het weekend, of als u zelf vakantie hebt iets vaker) en houd daar aan vast. Wie het eerst komt, het eerst maalt, en iedereen die zich daarbovenop aanmeldt, gaat u vriendelijk doch beslist afhouden: 'Sorry, het komt nu niet zo goed uit, we hebben het heel druk met ons werk, met alles, laten we later in het jaar nog eens afspreken.'

Beste Beatrijs,

Wij zijn uitgenodigd op het trouwfeest 's avonds van de zoon van vrienden. Dat we uitgenodigd zijn vinden we op zichzelf leuk, maar we voelen weinig voor een glitter en glamourfeest (dresscode!) aan de andere kant van het land. Wij willen onze vrienden zeker niet voor het hoofd stoten. Moeten wij voor het goede fatsoen toch gaan, en hoeveel moeten we ons van de kledingcode aantrekken?

Onwillige bruiloftsgasten

Beste Onwillig,

U bent uitgenodigd voor een trouwfeest waar u niet zoveel zin in hebt. Daar kan ik me iets bij voorstellen: Reis naar de andere kant van het land. Dagje vrij nemen, sjieke kleren aantrekken (misschien wel kopen, als u niets geschikts in de kast hebt hangen) en waarvoor precies? Voor een feest van mensen die u nauwelijks kent. Ik neem tenminste niet aan dat u de deur platloopt bij de zoon van uw vrienden (of deze zoon bij u). Op dit feest zult u nauwelijks mensen treffen die u kent. Behalve uw vrienden natuurlijk, maar dat zijn de ouders van de bruidegom en die hebben wel wat anders te doen dan zich met u te onderhouden. U zult zich dus hoogstwaarschijnlijk vervelen. Tenzij u het type bent dat het dol vindt om een hele avond lang gesprekjes met onbekenden aan te knopen. Maar iets zegt mij dat u dat type niet bent.

Kortom: ga er niet heen. Zonde van uw tijd. Als dit trouwfeest in uw eigen woonplaats was geweest, lag het anders. Dan had u even aan kunnen wippen, feliciteren, rondje van de zaal maken, hier en daar een gesprekje voeren, en na een uurtje weer vertrekken. Maar een reis naar het andere eind van het land lijkt een wat zware investering. Blijf thuis en stuur een felicitatiekaart met een paar hartelijke woorden en een cadeautje erbij, of geef een bijdrage aan een gemeenschappelijk cadeau. Zo handelt u het netjes af en is iedereen blij.

Beste Beatrijs,

Vorige zomer werden wij voor een barbecue uitgenodigd bij kennissen. We namen een grote bos bloemen en een goede fles wijn als attentie voor hen mee. De gastheer en gastvrouw hadden nergens op beknibbeld: het vlees was van de beste slager en salades van een dure traiteur. Tijdens het eten werd bij alles wat wij aten verteld wat het kostte: 'Voor zo'n spies met lamsvlees betaal je twee euro, kun je nagaan wat zo'n barbecue wel niet kost.' Tot aan het laatste kopje koffie ter afsluiting kregen wij te horen wat de prijs was van bijvoorbeeld een pak koffie, weer een rib uit hun lijf.

Mijn man en ik voelden ons steeds ongemakkelijker en we lieten ons een paar keer ontvallen dat het echt niet nodig was geweest voor ons zo groots uit te pakken. Wij zijn zelf ook een jong gezin met hoge woonlasten en begrijpen de financiële druk heel goed. Maar enige tijd later viel bij ons het kwartje: hadden wij soms moeten aanbieden de kosten van het etentje te delen? Wij hadden dit stel eerder al op een, redelijk uitgebreid, diner onthaald. Omdat wij pas na enige weken tot deze conclusie kwamen, wilden wij er niet op terugkomen bij onze kennissen, maar hadden wij inderdaad moeten aanbieden te betalen?

Waren wij parasieten?

Beste Waren wij,

Delen in de kosten voor een etentje? Absoluut niet. Wie bij een ander voor het eten wordt uitgenodigd, gaat niet naar een restaurant. Gasten mogen er van uitgaan dat ze gratis eten en drinken krijgen geserveerd. Dit is zo'n sterke conventie dat het beledigend zou zijn om aan te bieden om mee te betalen.

Dat uw gastheer/vrouw bij alles de prijs noemden en het hele etentje in het teken van geld hebben gezet getuigt niet van meesterschap in de conversatiekunst. Het is onhartelijk om je eigen gasten een schuldgevoel te bezorgen.

Liever een avond met stamppot en goedkope rookworst maar leuke gesprekken waarbij iedereen zich amuseert, dan een barbecue met duur vlees en traiteursalades (alsof die trouwens zo lekker zijn - voor drie euro ingrediënten maak je zelf de heerlijkste sla klaar) met saaie gesprekken over de hoge prijzen. Dit lijken me geen kennissen om tot echte vrienden te promoveren.