Nederlandse bedrijven missen nog kansen in China

Nederland profiteert te weinig van economische groei in China. Dat constateert Haico Ebbers, hoogleraar internationale economie.

De Nederlandse export naar China blijft achter bij die van andere Europese landen, stelde Ebbers gisteren in zijn oratie aan de Nyenrode Universiteit. De export is vorig jaar wel gegroeid, maar minder dan die in de rest van Europa. Het Nederlandse aandeel in de Chinese importen is daardoor nauwelijks toegenomen.

,,We blijken veel minder te exporteren naar China dan je louter op economische gronden zou verwachten'', aldus Ebbers. Hij vermoedt dat Nederlandse ondernemers liever de gemakkelijke weg kiezen en zich richten op export binnen de Europese Unie. De Chinese export naar Nederland is wel sterk gestegen, maar daarbij gaat het grotendeels om goederen die direct doorgevoerd worden naar andere landen, vooral via de haven van Rotterdam.

Ook de Nederlandse investeringen in China zijn relatief laag, ,,ondanks alle verhalen in de media dat de Nederlandse ondernemer actief is in China''. De investeringen komen vooral van grote ondernemingen, zoals Philips. Veel ondernemers zijn bang dat de Chinezen hun producten zullen kopiëren, en niet zonder reden.

Maar Nederland loopt op deze manier wel kansen mis in China. Ebbers constateert dat het 'economische zwaartepunt' in de wereld verschuift naar Azië. Wie daarvan wil profiteren, moet er snel bij zijn. ,, We onderschatten de enorme snelheid waarmee veranderingen plaatsvinden.''

Vooral in de steden in het oosten van China woont inmiddels een middenklasse van meer dan honderd miljoen mensen die evenveel koopkracht hebben als de gemiddelde Europeaan. Bijna een half miljard mensen hebben uitzicht op een groeiend aandeel in de welvaart. Maar een bijna even grote groep moet ondertussen nog altijd rondkomen van minder dan een dollar per dag.

De Chinese economie loopt wel een aantal risico's. Zo zitten veel banken met leningen die ze waarschijnlijk nooit meer terugkrijgen, zijn veel grote staatsbedrijven vrijwel failliet en dreigt de economie vast te lopen door een gebrek aan energie en grondstoffen.

Toch is het gevaar voor een echte crisis in China volgens Ebbers niet groot. ,,Ik ben daar niet zo bang voor. De autoriteiten hebben goed in de tekstboeken gekeken en hebben een relatief sterke greep op de economie.''

De concurrentiekracht van China zal blijven bestaan, vanwege de grote aantallen goedkope arbeidskrachten. Daarmee onderscheidt China zich volgens Ebbers van Japan en andere opkomende economieën in het Verre Oosten.

Niet alleen de industriële productie zal steeds meer naar China verhuizen. Het is volgens Ebbers 'naïef' te denken dat onderzoek en ontwikkeling, die van essentieel belang zijn voor een gezonde economie, wel in Europa zullen blijven.