Verraderlijke zee brengt zwemmers vaker in nood

Zwemmen in zee moet veiliger. Een onderzoek van de provincie Zuid-Holland wijst uit dat het aantal incidenten en ongevallen met badgasten de laatste jaren flink is toegenomen.

De gevaarlijkste locaties in Zuid-Holland zijn op dit moment de strekdammen tussen Westland en Den Haag en bij Ouddorp, de uitwatering bij Katwijk, het Maasvlaktestrand en drukbezochte plaatsen als de pier van Scheveningen.

Sterkere stromingen, onbekendheid met de gevaren van de zee en zwemmen op risicovolle locaties zijn enkele factoren die hebben geleid tot de stijging van het aantal ongevallen en incidenten. Vooral pieren en strekdammen zorgen voor verraderlijke zwemplaatsen. Strandwachten vinden dat de zee de laatste drie tot vier jaar door de klimaatverandering gevaarlijker is geworden, zo blijkt uit het onderzoek.

Maar de oorzaak kan ook liggen bij de fysieke toestand van de zwemmer: vermoeidheid, alcohol- en druggebruik en hartproblemen brengen hem soms in nood. Meestal is het een combinatie van factoren.

De samenwerking tussen de reddingsbrigades is ook niet zo goed als die zou kunnen zijn. Bovendien maken ze officieel geen deel uit van de hulpverlening en zijn ze dus niet aangesloten bij de alarmcentrale. Zij krijgen een melding relatief laat binnen. Ook wordt het steeds moeilijker om vrijwilligers aan te trekken die nodig zijn om het team te versterken.

Het onderzoek van de provincie richtte zich op ongevallen met zwemmers en watersporters. Het zijn vooral zwemmers die in de problemen komen. Alleen ongevallen die gebeurden tijdens de bewakingstijd van de reddingsbrigade, werden meegeteld.

Het totale aantal incidenten en ongevallen bij de Zuid-hollandse kustplaatsen is gestegen van 111 in 2000 tot 182 in 2004. In 2003 was het aantal 'zwemmers in nood' hoger dan in 2004, maar dat kwam doordat de zomer van 2003 bijzonder lang en zonnig was.

In 2004 waren er vier dodelijke ongevallen, waarvan echter twee plaatsvonden buiten de periode waarin er strandwachten zijn. Daarna besloten de reddingbrigades en hun opdrachtgevers de perioden te verlengen tot en met begin september. De nazomer is aantrekkelijk en gevaarlijk: volgens de reddingsbrigades neemt vanaf half augustus de kracht van de stromingen toe.

Om de veiligheid te vergroten en de kust als toeristische bestemming te bewaken wil de provincie de badgasten gaan waarschuwen met duidelijke, universele pictogrammen. Een aantal kustplaatsen, waaronder Katwijk, maakt informatieve brochures. Bovendien zal de samenwerking tussen de verschillende reddingsbrigades, de politie en de kustwacht intensiever worden.