Rechter verbiedt uitlevering van PKK-kopstuk Kesbir

DEN HAAG - Minister Donner van justitie mag niet afgaan op de garanties die Turkije tot dusver heeft afgegeven, dat PKK-kopstuk Nuriye Kesbir niet zal worden gefolterd en dat ze een eerlijk proces krijgt. Daarom verbiedt de Haagse rechtbank haar uitlevering aan Turkije.

Dat bepaalde vice-rechtbankpresident mr. R. Paris gisteren in het kort geding dat de 43-jarige Koerdische activiste had aangespannen tegen de staat. ,,De enig juiste beslissing'', juichte V. Koppe, de advocaat van Kesbir, die blij en opgelucht reageerde op het Haagse vonnis.

De rechtbank verwijt Donner dat hij bij zijn beslissing om Kesbir uit te leveren, geen of onvoldoende rekening heeft gehouden met de negatieve signalen van mensenrechtenorganisaties als Amnesty International en Human Rights Watch, in hun rapporten over de situatie in Turkije. En dat had wél op zijn weg gelegen, oordeelt Paris. De minister heeft bovendien verzuimd specifieke garanties te eisen van de Turken ten aanzien van de veiligheid van de Koerdische.

De speciale rapporteur van de Verenigde Naties inzake foltering, de Nederlander Theo van Boven, had Donner eerder ook om keiharde garanties gevraagd. Hij is opgetogen over het oordeel van de Haagse rechter. ,,De toezeggingen van Turkije zijn nogal algemeen van aard. Die moeten veel specifieker zijn. Ook het toezicht op de naleving van de beloftes moet heel nauwgezet én onafhankelijk zijn.''

Kesbir vreest martelingen en andere schendingen van haar rechten in Turkije. De justitiële autoriteiten in dat land verdenken haar ervan dat ze in de jaren negentig heeft deelgenomen aan minstens 25 gewelddadige acties, waarbij 150 doden vielen. Ook zou ze vrouwelijke militairen hebben getraind voor de gewapende strijd tegen Turkije. Zelf ontkent de Koerdische de aantijgingen. Ze zou zich binnen de top van de PKK enkel met 'vrouwenzaken' hebben bemoeid.

Kesbir zit op dit moment in een gevangenis in Breda. Haar raadsman zal de Hoge Raad vragen haar detentie nog deze week op te heffen. Niet uitgesloten is dat ze vervolgens in vreemdelingenbewaring belandt, omdat haar asielverzoek definitief is afgewezen. De Immigratie- en Naturalisatiedienst verdenkt haar van oorlogsmisdrijven.

Een woordvoerder van het ministerie van justitie kon gisteren nog niet zeggen of de minister beroep zal aantekenen tegen het Haagse vonnis. ,,Wij bestuderen de uitspraak nog.'' De Turkse ambassade in Den Haag wilde nog geen reactie geven.