TweeVandaag wil meer bereik hebben door Esther Scholten

U mag het zeggen. Journalisten vragen steeds vaker naar de mening van het volk. Straatinterviews vullen journaals, lezerspagina's in de kranten hebben aan gewicht gewonnen door geregisseerde discussies. Opinieonderzoeker Maurice de Hond maakt overuren. 'TweeVandaag' komt nu met een nieuw initiatief, in de hoop de samenleving te herontdekken.

Deze week start de actualiteitenrubriek met het TweeVandaag Opinie Panel. ,,Media vragen zich in toenemende mate af wat er nou eigenlijk allemaal leeft in de maatschappij. Dat is niet allemaal meer zo duidelijk'', verklaart Petra Spaninks, coördinator van het televisieprogramma.

U mag het zeggen. De redactie hoopt het grootste opiniepanel van Nederland samen te stellen. Via de website www.tweevandaag.nl kunnen geïnteresseerden zich aanmelden. 'Met enige regelmaat' wordt hen via de mail een aantal vragen gesteld over onderwerpen die variëren van gezondheidszorg tot integratie.

,,Iedereen die mee wil doen, moet eerst persoonlijke vragen beantwoorden zodat een profiel kan worden opgesteld. Hierdoor kunnen de enquête-uitslagen heel specifiek worden uitgesplitst'', voorspelt hoofdredacteur Klaas Samplonius. ,,Vrouwen vinden dit, mannen dat, jongeren zus, ouderen zo. Ook kan onderscheid worden gemaakt tussen allochtonen en autochtonen.''

Maar is het tegenover elkaar zetten van die laatste twee bevolkingsgroepen wenselijk? Het gevaar van goedkoop scoren loert, zeker sinds de dood van Theo van Gogh. Spaninks benadrukt dat de redactie ook in deze haar verantwoordelijkheid zal nemen. ,,We hebben erover gesproken: wat zouden wij ons panel kunnen voorleggen, op de dag van de moord? Niets. Een enquête zou te veel aan onderbuikgevoelens appelleren. Het zou te voorspelbaar zijn en daarmee zouden we ons eigen instituut afbreken. Mensen worden al overspoeld met vragen. Je kunt geen site aanklikken of er hangt wel een vragenlijst aan vast.''

U mag het zeggen. Als u wilt tenminste. Bij de media zat de schrik er goed in na Pim Fortuyn. ,,Waren we met z'n allen ingesukkeld?'', stelt Spaninks retorisch. ,,Ik heb vroeger bij het 'NOS Journaal' gewerkt. Het was in een tijd dat we uitzendingen maakten volgens een ongeschreven regel: wij weten wat men vindt en wil. De komst van de kijkcijfers en de commerciële ontwikkelingen hebben aan dat vertrouwen geknaagd. Je moet bereik hebben. De vraag wat mensen nou eigenlijk willen, is steeds dwingender geworden en tegelijk steeds lastiger. Zeker ook door de huidige diversiteit in de samenleving.''

De eerste 2200 aanmeldingen zijn binnen. Nog lang niet voldoende voor het gewenste representatieve etiket. Drie deskundigen op het gebied van onderzoek en statistiek adviseren: onder andere prof. Jelke Bethlehem van het Centraal Bureau voor de Statistiek.

Zorgwekkender is de 'non-respons' van allochtonen. ,,Voor alle onderzoekers is het moeilijk om in contact te komen met deze groep'', weet Spaninks. ,,Wij zijn van plan de allochtonen actief te gaan benaderen, bijvoorbeeld via hun organisaties.''

De ene keer zal een enquête in de uitzending van 'TweeVandaag' worden vertaald naar een reportage. De andere keer zal er een studiodebat over worden gevoerd. Het is nadrukkelijk niet de bedoeling de vragen 'in een paar statistiekjes te vatten en dat was het dan'.

Spaninks hoopt en verwacht dat het TweeVandaag Opinie Panel daarom niet de weg van het SBS-programma 'Stem van Nederland' zal afleggen. Dat was, in de periode van Fortuyn, een soortgelijk initiatief. Iedere dag een enquête. Na één seizoen werd het wegens tegenvallende kijkcijfers van de buis gehaald. Omdat de veenbrand van onvrede kennelijk niet smeulde.

Wie zal het zeggen. U.