Kan een minister medeplichtig zijn?

Een aanval van koorts sidderde door de media. Wilhelm S. , de ontsnapte tbs'er, bracht de samenleving een steekwond toe die onmiddellijk infecteerde. De moord op de 73-jarige 'bejaarde'man, waarvan hij werd verdacht, was een schokkende opening van het NOS-journaal met lange nabevingen die diep de actualiteitenrubrieken binnendrongen. De temperatuur vloog omhoog en even voelden we ons allemaal ziek en misselijk.

Razendsnel wordt dan een diagnose gesteld -het systeem deugt niet of de minister deugt niet - en tegelijkertijd werken cellen aan de bestrijding van de infectie en het dichten van de wond. In hoog tempo worden deskundigen de studio's binnengeschoven, een hoogleraar forensische psychologie bij 'Netwerk'en een hoogleraar forensische psychiatrie bij 'Nova', die professorale dingen zeggen waar een geruststellende werking van uitgaat. Ook het parlementaire instrument van het spoeddebat zal aan het genezingsproces bijdragen: de aankondiging ervan deed de koorts al meteen met een halve graad dalen. Alle kamerleden hebben ineens een witte jas aan.

De vraag is -als ik de metafoor van een samenleving als een organisch lichaam nog even mag volhouden -welke behandeling we uiteindelijk de patiënt gaan voorschrijven. Een permanente quarantaine, zoals de LPF dat wil en dat Nova-presentator Willem Lust samenvatte met de woorden: 'gewoon opsluiten en de sleutel weggooien'? Of toch maar weer een eventuele nieuwe blootstelling aan infectiegevaar, volgens de opvatting van Donner dat we uiteindelijk een 'menselijk beleid'zouden moeten behouden, waarin je risico's nooit helemaal kan uitsluiten?

Donner -daar liep de koorts het hoogste op. Bij het NOS-Journaal lag hij 'politiek onder vuur', bij 'Netwerk'was de 'steile man opnieuw in zwaar weer terechtgekomen'en vroeg men zich bezorgd af wat er toch gebeurd was 'met die vriendelijke man die op zijn zwarte rijwiel de koningin een bezoek bracht.'En in beeld werden de ogen van de minister uitvergroot een beproefd middel om ook het drama te vergroten.

De kranten brachten nog een klein overzicht van 'incidenten'met ontsnapte tbs'ers en vele vingers begonnen in de richting van Donner te wijzen, met zijn ontslag als onderliggende suggestie. Een opsomming van geslaagde resocialiseringen zag ik nergens. De professor bij Nova, Van Marle, deed nog een poging de bestaande praktijk te verdedigen. ''Het systeem klopt wel,'' zei hij, ''maar is niet perfect, want we hebben gedragskundige instrumenten voor de risicoanalyse en die zijn niet honderd procent nauwkeurig.'' Klonk redelijk, maar of dat Donner zal redden? Netwerk monteerde het portret van Wilhelm S. door dat van de minister heen. Er zijn er die de minister willen zien hangen. Soms werkt ook een placebo heel goed.