Strijd rond Najaf laait opnieuw op

BAGDAD, NAJAF - Terwijl de meer dan duizend Iraakse gedelegeerden in Bagdad gisteren bijeenkwamen om een Nationale Raad -een interimparlement- te kiezen, laaide in het zuidelijke Najaf het geweld weer op.

Het tijdelijke parlement moet onder meer de verkiezingen van 2005 voorbereiden. Maar de conferentie werd overschaduwd door het hernieuwde geweld vanuit de radicale sjiitische hoek, terwijl het voortduren van het soennitische verzet al 'gewoon' een feit is.

De gedelegeerden waren nauwelijks hun driedaagse bijeenkomst begonnen, of het geluid van explosies drong tot in de vergaderzaal door. Op een kilometer afstand ontplofte een aantal mortiergranaten. De zaal in het Rasjiedhotel ligt in de beveiligde 'groene zone' in Bagdad waar onder meer het regeringscentrum en de Amerikaanse en Britse ambassades zijn gehuisvest.

In de vergaderzaal ging het heftig toe. Zo'n honderd aanwezigen verweten premier Ijad Allawi dat hij de strijd in de heilige stad Najaf niet had gestaakt. Uit protest verlieten zij de zaal. Volgens hen was het houden van een politieke bijeenkomst onmogelijk, zolang er bombardementen en beschietingen waren. Premier Allawi wierp daar tegenin dat de conferentie ,,slechts een eerste stap is bij de vorming van een verenigde maatschappij en de verandering van ons land in een voorbeeld van democratie voor de hele regio.''

Maar Allawi's positie ziet er weinig rooskleurig uit. Hij ontbeert elk 'religieus' gezag in zijn strijd tegen de opstandige Moktada al-Sadr en zijn aanhang van radicale sjiieten. Tegelijkertijd kan de uitkomst van die strijd bepalen of hij en zijn bewind -alsook de VS- nog enig gezag uitoefenen dat verder reikt dan de groene zone.

Overleg over een bestand in Najaf tussen de milities van de radicale sjiitische geestelijke Al-Sadr en de door de Amerikanen gesteunde Iraakse troepen mislukte zaterdag. Volgens een woordvoerder van het interimbewind had Al-Sadr een vrije aftocht en het vertrek van alle Amerikaanse militairen en de Iraakse politie en militairen uit de stad geëist.

Explosies en geweersalvo's beheersten gisteren het straatbeeld. Voor de Imam Ali-moskee, waar de lichtgewonde Al-Sadr zit ingesloten, vormden duizenden van zijn aanhangers een menselijk schild. Andere strijders hielden zich schuil in de moskeeën, onder wie -volgens het interimregime- buitenlandse strijders, terwijl Amerikaanse helikopters de stad afspeurden en tanks de stad omsingelden.