Ministers hopen toch nog op een akkoord

De ministers Kamp en Bot blijven aansturen op een kabinetsbesluit vóór de omstreden nieuwe vredesmissie naar Afghanistan. Ze zetten de twijfelende D66-minister Pechtold zwaar onder druk.

Het kabinet vreest voor een gevoelige deuk in de Nederlandse reputatie als het de Navo-bondgenoten moet laten weten dat er als gevolg van interne verdeeldheid in de ministerraad alsnog wordt afgezien van deelname aan een provinciaal reconstructie team in de Afghaanse provincie Uruzgan.

Bot (buitenlandse zaken) en Kamp (defensie) handhaven daarom hun voorstel, ondanks de tegenvaller van vrijdag toen de kleinste regeringfractie, D66, al aankondigde tegen de missie te zijn. Zij hopen dat het vuurtje in D66 niet overslaat naar het kabinet, waar de twee D66-bewindslieden Pechtold en vice-premier Brinkhorst aarzelen, omdat zij dezelfde bezwaren zien als hun partijgenoten in de Kamer. De fractie vindt een militaire wederopbouwmissie zinloos, omdat Uruzgan gevaarlijk is door strijdende groepen. De Nederlandse soldaten moeten zich daarom zwaar bewapenen. “Ze gaan voor peacekeeping (vredeshandhaving), maar het zal peace-enforcing (vrede afdwingen) worden“, zei het D66-kamerlid Van der Laan gisteren.

Ingewijden in de coalitie voorspellen dat premier Balkenende vanochtend probeert minister Pechtold te bewegen tot een zwijgen over diens eventuele nee. Hij moet in dat geval zijn bezwaren inslikken om de eenheid van het kabinet te bewaren. Minister Pechtold staat er alleen voor omdat vice-premier Brinkhorst niet op tijd terug is van de wereldhandelsconferentie in Hongkong.

De coalitiegenoten CDA en VVD zijn zeer geïrriteerd over de houding van D66. In de grootste oppositiefractie PvdA overheerste verbazing. Door het bij voorbaat-nee van de democraten kan het kabinet niet rekenen op het gewenste brede parlementaire draagvlak voor deze Isaf-missie. Eerder kondigde de LPF aan geen steun te geven. De PvdA schaart zich nog niet in het kamp van de tegenstanders, maar liet al zware kritiek horen en zal na het nee van D66 nog minder trek hebben om in te stemmen.

Minister Kamp probeerde zaterdag op een VVD-congres zijn ergernis over D66 te verbergen, omdat hij de D66-ministers niet nodeloos wil irriteren aan de vooravond van alweer de derde kabinetsvergadering over de kwestie. “Ik geef geen oordeel waardoor het nog gecompliceerder wordt.“ Gisteren noemde hij het voortijdige verzet van D66 echter 'een dieptepunt'.

Kamp twijfelde naar verluid aanvankelijk, toen zijn militaire inlichtingendienst de vele gevaren schetste en wees op de grote argwaan onder de bevolking tegen Amerikaanse troepen. De VVD-minister is er nu van overtuigd dat Nederlandse soldaten goed in staat zijn die argwaan weg te nemen.