Gezellig in de auto

Na langdurige en intensieve waarneming is mij duidelijk geworden dat de kritiek op de dagelijkse files volstrekt misplaatst. De Nederlander houdt van files.

Hierbij het bewijs uit het ongerijmde: als Nederlanders niet van files hielden, zouden ze zich dan toch met open ogen, dag in dag uit, jaar na jaar in de file begeven? Antwoord: nee, natuurlijk niet. Als men het werkelijk zo erg vond zouden er alternatieven gevonden worden door de automobilisten zelf, die bijvoorbeeld met de fiets, de tram, de bus, de trein of te voet naar het werk zouden kunnen gaan. Ze zouden dan ook geen werk accepteren, of geen huis bewonen dat het dagelijkse filebezoek onvermijdelijk maakt.

Ondanks alle filemeldingen blijft men de auto gebruiken en de file neemt men op de koop toe. Waar komt deze neiging vandaan?

De mens (lees: de man) houdt van autorijden. De gezelligheid van de besloten ruimte, het radiootje aan, de verwarming die een behaaglijke temperatuur schept, een eventuele bijrijder voor een gezellige babbel; geen gezeur aan je kop, geen kijvende vrouw of ruziënde kinderen en geen gevreesde baas die elk ogenblik kan binnenstappen met een onredelijk verzoek. De auto is voor veel mannen de enige plek waar zijzelf de baas zijn. Zo'n genoegen wil je rekken, niet bekorten.

Nu wordt ook duidelijk waarom de tolpoorten en de kilometerheffing zo omstreden zijn en tegelijkertijd zo hartstochtelijk verdedigd worden. Want alles wat leuk is, kost geld. Er zit tenslotte ook accijns op alcohol; pret moet beboet worden, uit calvinistisch principe of om de staatskas te spekken. Geen wonder dat de ANWB fel protesteerde. Sterker nog, diezelfde ANWB vertelt ons al jarenlang, vele malen per dag, waar de files zijn, zodat we gemakkelijk de langste of anderszins aantrekkelijkste file kunnen kiezen. Dat heet klantgericht ondernemen. En de klant is filefiel.