Britten willen meer toezicht; Nederland drong dat juist terug

Brits onderzoekers naar de invloed van de farmaceutische industrie op de gezondheidssector vragen om strenger toezicht. Dat staat haaks op de Nederlandse praktijk.

ülles om middel 'in de pen van de dokter' te krijgen

Uitkomsten van het parlementaire onderzoek in Groot-Brittannië naar de invloed van de farmaceutische industrie op politiek, wetenschap, arts en patiënt gelden vrijwel onverkort voor Nederland en de andere Europese landen.

Ook in Nederland worden artsen gefêteerd, domineert de industrie de medische nascholing en klagen wetenschappers over neponderzoekjes die de fabrikanten slechts opzetten om een middel 'in de pen van de dokter' te krijgen.

Maar het pleidooi van het Britse Lagerhuis voor een strenger toezicht op de pillenfabrikanten staat haaks op de praktijk in Nederland. Hier werd het directe toezicht op de farmaceutische industrie in 2003 juist overgelaten aan zelfregulering. De Inspectie voor de Gezondheidszorg staat aan de zijlijn.

In het Verenigd Koninkrijk moet een 'effectief systeem van toezicht worden opgezet om ervoor te zorgen dat de industrie het publieke belang voor ogen houdt', aldus de Gezondheidscommissie van het Lagerhuis. De Britse geneesmiddelen-autoriteit MHRA moet volledig worden georganiseerd omdat de banden met de industrie te hecht zijn. Zo'n kanttekening kan ook worden gemaakt bij de Nederlandse tegenhanger, het College ter Beoordeling van Geneesmiddelen. Er is een levendig 'transfer-verkeer' tussen medewerkers van de farmaceutische industrie en het CBG.

De registratie-autoriteit wordt bovendien volledig gefinancierd uit de opbrengsten van geneesmiddelen-registraties. Het indienen van een registratiedossier voor een nieuw middel kost in Nederland 43900 euro. In 2003 zijn er 787 farmaceutische producten geregistreerd. Als de fabrikant via het CBG meteen een Europese registratie wil, komt daar nog een kleine 20000 euro bij. Voor alle middelen die in Nederland op de markt zijn -een kleine 12000- betaalt de fabrikant ieder jaar bijna 1000 euro aan het CBG.

Het binnenhalen van registraties is een doel op zich geworden. Fabrikanten kunnen bepalen in welk Europees land ze een middel willen registreren. 'Dan gaan argumenten als een industrievriendelijke opstelling een rol spelen', zegt een ingewijde.

Volgens een woordvoerster is de onafhankelijkheid van het CBG gewaarborgd. ,,De registratieautoriteiten houden elkaar goed in de gaten.''

Op initiatief van het SP-kamerlid Agnes Kant wordt eind deze maand ook in Nederland een parlementaire hoorzitting gehouden. Kant wil onder anderen de Groninger hoogleraar wetenschapsgeschiedenis Trudy Dehue horen.

Volgens prof. Dehue wordt er in Nederland nauwelijks nog onafhankelijk onderzoek gedaan naar de werkzaamheid van geneesmiddelen.