Georgië biedt palmtak aan opstandige regio's

AMSTERDAM - De Georgische president Michail Saakasjvili heeft gisteren tijdens een toespraak voor de Raad van Europa een nieuw vredesplan gelanceerd voor twee afvallige regio's.

Saakasjvili bood Zuid-Ossetië vergaande autonomie aan en zei dat ook te overwegen voor Abchazië. Het plan is breed opgezet en biedt de bevolkingen van de beide regio's het recht hun eigen bestuur te kiezen. Dat krijgt zeggenschap over onder meer onderwijs, taal en cultuur, de regionale economie en de openbare orde.

Saakasjvili presenteerde zijn plan ruim een jaar nadat hijzelf aantrad als president. Vorig voorjaar bracht hij de afvallige regio Adjarië in het zuiden van Georgië vreedzaam onder de vleugels van Tbilisi, maar met Zuid-Ossetië en Abchazië lukte dat niet. Beide regio vochten begin jaren negentig bloedige onafhankelijkheidsoorlogen uit en zochten aansluiting bij het aangrenzende Rusland. In Zuid-Ossetië kon vorig jaar zomer, na oplaaiende gevechten tegen separatisten, een nieuwe oorlog nog net worden vermeden.

In beide regio's heeft Rusland een dikke vinger in de pap. Veel burgers hebben Russische paspoorten gekregen, wat Rusland volgens Saakasjvili als excuus gebruikt om militairen te sturen als het vindt dat de belangen van zijn burgers in gevaar zijn.

Mogelijk dat de onlangs gehouden presidentsverkiezingen in Abchazië voor nieuwe vredeskansen zorgen. Die werden gewonnen door de iets gematigder Abchazische nationalist Sergej Bagapsj. Die blijft vasthouden aan aansluiting bij Rusland, maar zegt ook bereid te zijn de gestrande vredesonderhandelingen met Tbilisi weer op te pakken.

Al met al lijkt het vredesplan van Saakasjvili vrij realistisch en goed getimed. Waar hij vorig jaar nog vergeefs probeerde met geweld zijn doel van de hereniging van Georgië te bereiken, beseft hij nu kennelijk dat dat alleen zou leiden tot meer doden en nog grotere armoede en instabiliteit.

Snel zal het niet gaan. Saakasjvili heeft het over een overgangsperiode van drie jaar. Dat lijkt wat optimistisch want het wantrouwen tegenover Tbilisi zit diep. Bovendien is de macht van de maffiose clans in de regio's groot. Zij hebben de chaotische situatie gebruikt om zich te verrijken en hebben geen belang bij stabiliteit.

Als de regio's zich al kunnen vinden in het autonomiepakket -en reacties waren er gisteren nog niet, dan zal het waarschijnlijk aanzienlijk langer duren voordat de bevolkingen werkelijk kunnen genieten van ,,de vruchten van vrede en hernieuwde voorspoed'', zoals Saakasjvili hen gisteren in Straatsburg voorhield.