Ik ben geen paus

Daarom alleen al zou ik nooit paus willen worden: altijd maar op eieren lopen, je woorden op een goudschaaltje wegen en voortdurend moeten vrezen dat je óf je eigen gemeenteleden óf de buitenstaanders op hun tenen trapt. Abortus, condoom of zwaard, elk woord dat je gebruikt kan weer nieuwe misverstanden en ruzies opwekken. De pausmobiel, dat glazen koetsje voor de man, is meer dan zijn tiara of staf, symbool voor zijn positie: en maar zwaaien en vriendelijk knikken maar voor je het weet krijg je een tomaat naar je hoofd gegooid of erger. De wonderlijkste wereldleider van het hele stelletje, met een rijkje van niks en alleen maar een onduidelijke portie moreel gezag, waarvan de meeste mensen zich allang niks meer aantrekken maar dat ie toch qualitate qua moet behoeden. Aan mij zou het niet besteed zijn. En als je dan eens naar je ouderlijk huis terugkeert om met de oude buren te praten met wie je vroeger ook omging, hangt er altijd wel ergens een microfoontje om je woorden op te vangen, te zeven en mis te verstaan. Nee, een zwijgende paus is de beste paus, heb ik de indruk. Ik moet zeggen dat ook mij onduidelijk is waarom Benedictus XVI zonodig over dat zwaard moest beginnen. Theologisch dispuut, hoor ik her en der fluisteren, of, intellectuele discussie. Niettemin heeft zijn bron onmiskenbaar iets lelijks over de islam gezegd wat deze paus nogal onbecommentarieerd liet passeren, of liever gezegd weer uit de diepe slaap wekte. Want wie dacht er nu nog aan Manuel II Paleologos, de dader op het kerkhof? Ik ben maar eens gaan kijken wat voor iemand dat was. Nette man, als ik de naslagwerken mag geloven, 14de/15de-eeuws keizer van het Byzantijnse Rijk die nota bene vrede sloot met de Turkse sultan Mehmed I, met wie hij goede relaties onderhield. Zo’n vreselijke moslimvreter zal ook hij wel niet geweest zijn. Maar ja, dat van dat zwaard moest kennelijk even gezegd worden. Het vervelende is dat de katholieke kerk ook niet erg vrijuit gaat. Wij leerden altijd dat Karel de Grote de mensen het geloof desnoods met het zwaard bijbracht. Was misschien een verstandiger voorbeeld geweest in deze aangebrande tijden: een eigen familielid noemen in plaats van de lichtgeraakte buurman. Grappig is het natuurlijk allemaal niet, zo’n opgefokte islam met gelovigen die aan een half woord al genoeg hebben om de straat op te hollen en iemands hoofd te eisen. Maar ik kon toch een glimlach niet onderdrukken toen ik hoorde dat in de Palestijnse gebieden kwaaie moslims een paar verkeerde kerken in brand hadden proberen te steken: een anglicaanse en een Grieks-orthodoxe, nota bene twee religies die nadrukkelijk niet aan de paus doen. Het heeft daarnaast ook iets beangstigends als domheid zo makkelijk regeert. Het intellectuele debat en het historisch besef hebben kennelijk momenteel niet veel invloed op de gang van zaken in de wereld, waar snelle gepikeerdheid en, inderdaad, het zwaard het voor het zeggen lijken te hebben. Ik zou als ik paus was maar gauw de welgemeendste, persoonlijkste excuses maken en intussen het mijne ervan denken. Maar ja, zoals u weet, ik ben geen paus.