Religie in nieuw beschavingsspel

Het doel van computerspel Civilization, dat inmiddels zijn vierde versie beleeft, is helder: maak een groot en sterk rijk dat door de tijd heen overleeft. Dus denken wij, als kenners van een vorige versie, daar hoeven we het dikke boek niet voor te lezen, dat spelen we wel even. Niet dus. Na een halfuurtje in het wilde weg commando's geven, zijn we het spoor volledig bijster.

We beginnen monter opnieuw, nu met de tutorial, de computergestuurde uitleg die je na start van het spel gewoon kunt aanklikken. Stap voor stap legt maker Sid Meier persoonlijk uit wat de bedoeling is.

Een nog onontdekte wereldkaart met daarop een klein verlicht puntje dient als begin van je rijk. Dat start in de prehistorie en klimt langzaam in de tijd omhoog. Een groepje kolonisten bouwt de eerste nederzetting. Daarna breid je je rijk uit, door elders steden te stichten, een leger op te bouwen, je rijk cultureel en economisch verder te ontwikkelen. Nieuw is dat godsdienst een rol speelt: door de tijd heen verspreiden verschillende religies zich over de rijken van jou en je rivalen.

Dat klinkt weer simpel en we starten een nieuw spel. Opnieuw gaat de poging mis: er zijn ontzettend veel keuzemogelijkheden, we komen er niet uit. De computergestuurde tegenstander heeft snel een veel groter leger en valt onze hoofdstad binnen, onze krijgers zijn kansloos. Het boek ter hand genomen, dat niet toegankelijk is met vage plaatjes. Na lezing van 'de grondbeginselen' volgt een laatste poging.

En die slaagt met alle destructieve gevolgen voor het gezin, want de spelers zijn niet communicabel meer. We ontvouwen zelfs de bijgeleverde poster met de zogenoemde technologie-boom: door de tijd heen kun je steeds gecompliceerdere technieken ontwikkelen. Na mijnbouw komt bronsbewerking en uiteindelijk zelfs atoomsplitsing.

Het ziet er allemaal grafisch prachtig uit, in 3-D, en we weten nu ook wat te doen als we de weg kwijt zijn: klik op de Civilopedia, een bijgeleverde encyclopedie. Dit is een strategiespel voor de vasthoudende liefhebber die héél veel tijd heeft.