Ik zoek Quaero, et vite s'il vous plaît!

Franse presidenten hebben de naam af en toe groots te willen denken. Zonder hen zou er geen Concorde zijn geweest, zou Airbus nooit Boeing hebben verslagen, zou Arianespace geen kampioen 'satelliet-lanceren' zijn geworden. Kortom, het Frans nationalisme wordt buitenstaanders wel eens wat te veel, maar schrijf het niet rücksichtslos af als achterhaalde grootheidswaan, want ze bereiken er af en toe echt iets mee.

Bovendien blijkt uit de drie voorbeelden dat het in feite geen Frans nationalisme genoemd moet worden, maar Europees nationalisme. De Fransen zijn de motor, maar het worden uiteindelijk echt Europese projecten.

President Jacques Chirac heeft zich nu ook in de rij der Franse groot-denkers opgesteld. In zijn nieuwjaarstoespraak heeft hij vorige maand opgeroepen werk te maken van een nieuw Europees project: Quaero.

Zoals video het latijns is voor 'ik kijk', zo is quaero het latijns voor 'ik zoek'. Quaero moet een Europese tegenhanger worden voor met name Google. Deze Amerikaanse zoekmachine bepaalt inmiddels al voor een belangrijk deel wat Europeanen over de wereld aan de weet komen. We zoeken kennis immers meer en meer op het internet, en als we daar iets zoeken, doen we dat voor driekwart via Google. Als Google zegt dat er op het zoekwoord afasiepatiëntenorganisatie niks te vinden valt, denken we al gauw dat die organisatie dus wel niet zal bestaan. Al is er wel degelijk een Afasie Vereniging Nederland.

Google boycot die afasievereniging niet. Maar misschien wel een andere vereniging, bijvoorbeeld die rond de Dalai Lama, althans in China en op verzoek van Peking. Straks gaat misschien de Amerikaanse overheid bepalen dat Google niet naar 'porno' mag verwijzen en vervolgens zelfs niet naar 'sex'.

Voor Fransen, en ook voor de meeste Europeanen, is sex op zich niet vies en verboden. Wij denken daar anders over dan menig Amerikaan. Dat moet kunnen. En er zijn nog wel meer culturele verschillen tussen de bewoners van beide continenten.

Dus vindt Chirac het tijd worden dat Europeanen de wereld kunnen zien door een Europese bril. Dat het een flinke duit moet kosten om die bril, Quaero, te ontwikkelen (deskundigen hebben het over een miljard euro, jawel) , is dus ook niet per definitie fout. Gisteren kwamen in Amsterdam nog tal van specialisten bijeen die sinds 2004 samenwerken onder de naam Filter: een Europees project om verborgen filters in zoekmachines aan de kaak te stellen en een eerlijke en betaalbare verspreiding van kennis te bevorderen. Een goede zaak.

Chirac wil trouwens niet 'gewoon een tweede Google' maar een betere, één die ook in staat is televisiebeelden te doorzoeken. Niet alleen op basis van de erbij gesproken tekst, maar puur door beelden te analyseren. Inderdaad is dat bij Google nog een zwakke plek.

Maar dankzij de Amerikaanse regering hebben we een nog veel betere reden om een alternatief voor Amerikaanse zoekmachines te willen. Washington heeft een opvatting over privacy die niet erg strookt met de Europese visie daarop. Niemand kan mij nu garanderen, zo bleek deze week, dat mijn privégegevens die in zoekmachines worden bewaard, volgens Europese normen worden behandeld. Tenzij die zoekmachine Europees is en in Europa staat. Daarom: ik zoek Quaero, en snel!