Glijmiddel

Jac Orie, wetenschapper en schaatscoach van onder anderen Marianne Timmer, vertelt aan Trouw regelmatig over zijn bevindingen en ervaringen in Turijn.

“De vraag wat de kwaliteit van het ijs in de Oval Lingotto is, houdt ons uiteraard bezig. Sinds we in Turijn zijn neergestreken letten we vooral op de temperatuur van het ijs. Voor onze ploeg hebben we een meetapparaatje laten ontwikkelen dat de oppervlaktetemperatuur nauwkeurig bepaalt. Die ligt nu tussen de 5.5 en 5.7 graden onder nul. Dat is veel beter dan tijdens de wereldbekerwedstrijden in december. De temperatuur lag toen tussen min 3.4 en min 3.7, wat het ijs veel te zacht maakte.“

,,Het zou mooi zijn als de ijsmeesters nu op de wedstrijddagen kunnen zorgen voor een temperatuur van min 6.5. Daar ergens ligt het optimum voor de minste glijweerstand. Jos de Koning, bewegingswetenschapper aan de Vrije Universiteit, heeft daar onderzoek naar gedaan. Daar is een mooie curve uitgekomen.“

,,Als we de ijstemperatuur weten, stop ik die informatie in een biomechanisch rekenmodel. Daarin neem ik ook de luchtvochtigheid, de luchtdruk en het gewicht van een schaatser mee. Op basis daarvan kan ik redelijk voorspellen welke tijden er mogelijk zijn.

Soms komt het voor dat de ijsmeester nog een chemisch goedje aan de oppervlaktelaag toevoegt. Dat maakt het ijs sneller, waardoor het model niet meer helemaal klopt. Anderhalf jaar geleden werd ik daardoor in Berlijn nog positief verrast door Gianni Romme. Hij reed mede dankzij dat glijmiddel 6.14 op de vijf kilometer.“

,,Ik heb nog niet kunnen uitvinden of die truc in Turijn ook wordt toegepast. Maar het zal hier hoe dan ook veel sneller gaan dan in december. Alleen moeten we afwachten wat de invloed van het publiek zal zijn. Het belang om dit alles te weten? Dat je schaatsers vooraf een goede indicatie kunt geven. Vooral op de lange afstanden is dat belangrijk. Mijn voorspelling voor de winnende tijd op de vijf kilometer: 6.17.“