Kook samen: als je zelf hebt meegedaan smaakt ’t fantastisch.

Daar sta je dan: twaalf hongerige huisgenoten aan de keukentafel en het is jouw beurt om te koken. Hoe doe je dat? Met pannen, en zo, en water, maar hoe maak je nou Boeuf Stroganoff of zo’n fantastische pizza? Hoe moet dat eigenlijk, koken?

Veel ouders geven aan hun uittrekkend kroost onnutte zaken mee als i-pods, mobieltjes en minibikes. Heb je niks aan in de keuken, en daarbuiten eigenlijk ook niet. Vraag een goed kookboek, dat is nuttig. En lees het ook. Zeker, lezen is een rare hobby van oude mensen, maar voor je studie zul je er toch aan moeten geloven, dus is eetlezen een goed begin. Er zijn talloze doe-het-zelf uitgaven op dit gebied. ’Kookboek voor studenten’ is er zo eentje, van Edmée Trumpis en Jessica Verbruggen. Met goedkope, simpele gerechten en nuttige kooktips. Vriendelijke prijs, ook nog: euro 6,95. ’Het witte bonen in tomatensaus kookboek voor studenten’ van M. van Dalen is een andere, ongeveer net zo duur. Een klassieker is ’Wannée’s Kookboek’, dat je grootmoeder ook al mee kreeg toen ze het huis uitging. Over die gerechten heeft je vader het nog steeds, als hij je moeders eten proeft. Voor de echte boekenhaters: er zijn ook websites waarop het produceren van een smakelijke maaltijd tot in de kleinste details valt na te lezen. Koken voor klunzen is zo’n site (met de onwerkbare URL http://home.12move.nl/sh365555/kookboek_grotegezelschappen.html) Echt handig is het niet, zo’n computerscherm naast het fornuis, maar misschien kun je een uitdraai maken.

Naar de appiehappie rennen en voor vierhonderd euro diepvriespizza’s inslaan kan de gemiddelde student slecht één keer per halfjaar. Zoek een goedkope supermarkt als Aldi en koop prijsbewust. Geen kant-en-klaarmaaltijden maar de onderdeeltjes. Beter nog: ga naar de markt. Iedere stad heeft er minstens eentje. Geen betere prijs-prestatie dan de groenteman met zijn zeildoeken stalletje. Geen personeel, geen dure behuizing, de concurrentie staat naast hem – de droom van alle vrije-marktaanhangers. Voor kaas en fruit geldt hetzelfde, en dan laat ik vis buiten beschouwing. Koop zaken als pasta, melk en bruine bonen in de bovengenoemde prijsstunters. De Lidl, bijvoorbeeld, verkoopt een staaf salami voor bijna niets, waar bijna alles mee kan.

Chili con carne en spaghetti met gehaktsaus zijn mateloos populair in studentenhuizen en niet voor niets. Ze zijn gemakkelijk te maken en je medebewoners verwachten niets beters. Er is ook niks mis met dergelijke gerechten, tot je het vier keer achter elkaar voorgezet krijgt. Dan wil je toch wel eens wat anders, en dat kan ook, zonder moeite. Varieer creatief. Gebruik geen gehakt maar een blikje tonijn en wat verse, fijn geraspte ui. Roer dat door de pasta. Bak snippers salami, die van de Lidl, in wat vet tot ze knapperig zijn en roer dat, met een teentje gesnipperde knoflook, door de bruine bonen. Gegarandeerd grote ogen aan tafel.

Als de creatieve variaties na een paar weken nog steeds vertrokken gezichten opleveren, ga dan terug naar het concept van chili en pasta met gehakt. Er zijn zwijnen die geen paarlen lusten. Wijsheid achteraf: Als ze eenmaal om eten zitten te schreeuwen ben je te laat begonnen. Wees slim. Kook pasta ruim van tevoren, koel af in koud water en warm op net voor het aan tafel gaan: hete kraan erop en klaar. Net zoiets: snij, schil en hak alle ingrediënten zodat je ze klaar hebt op het moment van koken. Zo doen echte koks het ook, en dat is niet voor niets zo.

Twee weten meer dan een en twaalf weten nog weer meer. Doe niet moeilijk, zeg gewoon dat je moeder (zelden: je vader) het koken deed en jij het opeten. De anderen zullen het herkennen. Samen koken is gezellig! De een weet hoe je een ei bakt, de ander is expert in uien snipperen – voor je het weet zit de keuken vol swingende medebewoners, die ieder hun ding doen. Als je zelf hebt meegekookt smaakt het altijd fantastisch. Kijk wel uit met de culinair onderlegde zoveelstejaars; koks hebben de neiging neer te kijken op beginners, en swingende medebewoners haken snel af wanneer zij op hun gebrekkige techniek worden gewezen.

De laatste, wanhopigste vorm van deze regel luidt: vlieg je moeder in.

Waarom zou je maken wat alle anderen ook al maken? Doe eens wild, maak hutspot. Kost niks, die aardappels, wortels en uien. Serveren met spekjes en rookworst is de klassieke wijze, en altijd een succes. Toch zijn er eindeloos veel variaties. Knapperig gebakken flinters salami van boven, bijvoorbeeld, maar gebakken tempé is er ook heerlijk bij. Dat is dat schuimrubberachtige spul dat oosterse winkels verkopen. Schenk eens ketjap over stamppot van boerenkool, of serveer gehaktballen met boerenbrood en chilisaus.

Hou één ding voor ogen: als zíj het niet lekker vinden is dat stom van hen.