Blowen: jongeren doen het veel minder dan ze zelf denken.

Bijna alle jongeren blowen. Op feestjes, in coffeeshops en bij vrienden thuis. Toch? Nee dus. Cannabis is nog altijd de meest gebruikte drug onder jongeren van twaalf tot achttien jaar. Maar tachtig procent van de jeugd heeft nog nooit geblowd.

De 16-jarige Roel uit Roermond is met blowen begonnen op zijn veertiende. „Toen ik veertien was, rookte ik dagelijks heel veel wiet. Nu blow ik minder: maar vier van de zeven dagen.”

Jongeren onder de achttien die blowen, krijgen de drugs vaak van thuistelers of via vrienden. Roel heeft vaste telefoonnummers in zijn telefoon staan die hij kan bellen als hij drugs wil. „Dan ga ik samen met mijn vrienden ’s avonds op een bankje blowen; heerlijk. Ik doe het omdat het gevoel relaxed is en het lekker smaakt. Ik kan dit niet tot mijn zestigste volhouden, dat weet ik ook wel. Ik zit ook niet meer stoned in de klas; ik ben al wat verstandiger geworden.”

Zijn vriend Marc (16) blowt ’maar’ 3 keer per maand, omdat het ’vet lachen is’. Op zijn dertiende rookte hij zijn eerste stickie, in de zomervakantie met wat vrienden. „Het was spannend om te doen, mijn moeder wist het ook niet. Inmiddels weet ze het wel; ze is niet boos, ze zegt alleen dat ze teleurgesteld is.” Marc vindt zichzelf niet verslaafd. Het grootste deel van zijn vrienden blowt. Als hij een schatting moet maken van hoeveel jongeren blowen, zegt hij: „Ik denk dat de helft van alle jongeren blowt. Niet? üén op de vijf jongeren? Echt? Dat had ik niet verwacht.”

Om het misverstand dat bijna alle jongeren blowen weg te nemen, is het Trimbos-instituut, in opdracht van ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport, vorige week begonnen met de campagne ’Je bent niet gek als je niet blowt’. Het idee dat veel jongeren blowen, heerst vooral onder de jongeren zelf, aldus het Trimbos Instituut, het landelijk kennisinstituut voor geestelijke gezondheidszorg, verslavingszorg en maatschappelijke zorg. Vier op de vijf jongeren tussen de veertien en achttien jaar denkt dat hun leeftijdsgenoten blowen, terwijl dit volgens het Trimbos-instituut in werkelijkheid ’maar’ een op de vijf is. Verder denken jongeren dat blowen gezond is omdat het een natuurlijk middel is. Je zou er ook actief van worden en je beter kunnen concentreren. Deze slechte informatie van jongeren probeert Trimbos nu te weerspreken.

Het instituut gebruikt in de campagne onder meer posters met jongeren met de vraag: ’Blowt hij/zij wel of niet?’. De bedoeling is dat het publiek zélf inschat of de persoon op de poster wel of niet blowt. Want een alternatieve gothic hoeft niet per se te blowen, terwijl een onschuldig uitziende meisje misschien wel elke dag een paar jointjes rookt.

Op de site www.drugsinfo.nl kunnen jongeren bovendien filmpjes of foto’s zetten, met daarbij hun redenen om wel of niet te blowen. Een nieuwe manier om jongeren te bereiken, zegt Anke Wammes, leider van de nieuwe campagne. „In onze campagnes in 2004 en 2005 lag de nadruk op kennisvermeerdering en ging het erom jongeren – en hun ouders – beter te informeren over cannabis. Vorig jaar hebben we tevens een blowkwartetspel ontwikkeld, dat vanwege succes is geprolongeerd. Nu willen we jongeren aan het denken zetten over hun keuzes, over wel of niet blowen. Daarnaast willen wij blowers bewust maken van de risico’s van cannabisgebruik.” Dat het taboe op blowen is verdwenen, komt volgens Wammes onder andere door meer aandacht voor het Nederlandse drugsbeleid. „Het cannabis- en gedoogbeleid is meer bespreekbaar geworden. Door meer aandacht in de politiek en media voor dat beleid, hoeven wij dat niet meer te doen, en kunnen wij ons bijvoorbeeld meer richten op preventie.”

Het percentage gebruikers van cannabis onder de totale bevolking is tussen 1997 en 2001 toegenomen – in 2001 had een op de zes ondervraagden van twaalf jaar en ouder ooit cannabis gebruikt. Het aandeel dagelijkse en bijna dagelijkse gebruikers is in deze periode kleiner geworden. Onder de schoolgaande jeugd van twaalf tot achttien jaar is het percentage gebruikers tussen 1996 en 2003 licht gedaald. Deze afname komt op het conto van jongens; onder meisjes bleef het gebruik gelijk.

Jongerenzender TMF sluit de campagne op 29 november af met een live-uitzending met vj Miljuschka Witzenhausen. Kijkers kunnen via een balk onder in beeld chatten met iemand van de Drugs Infolijn. Witzenhausen interviewde minister Hoogervorst van Volksgezondheid al eerder.

„Jongeren moeten weten dat blowen niet stoer is”, zei Hoogervorst, die ooit bekende zelf ook weleens te hebben geblowd. „De marihuana en weed van tegenwoordig zijn heel sterk. Helaas kun je het cannabisgebruik nooit helemaal uitbannen, net zomin als drankgebruik of roken. Maar je moet je goed bewust zijn van de risico’s. Maar ach, af en toe een blowtje is niet het einde van de wereld.”