Geen sport waarbij ook de kijkers zozeer mee zijn veranderd als het schaatsen.

We hebben de klapschaats zien overwinnen. De buitenspelregel veranderde. De golden goal kwam en verdween weer. De speer van het speerwerpen werd zwaarder. Wielrenners gingen in plaats van met een petje, met een helm op rijden, en hun fietsen werden van carbon. Het houten tennisracket maakte plaats voor een glasfiber-geval. In plaats van twee punten kreeg een winnend voetbalteam voortaan drie punten. De ivoren biljartbal veranderde in een van kunsthars. Kortom, terwijl wij toekeken, veranderde er van alles in de sport.

Maar hoe zat het intussen met onszelf, de kijkers? Veranderden wij ook? Natuurlijk, de televisietoestellen werden beter, we kregen steeds meer informatie en sportprogramma’s over ons heen, soms tot verstikkens toe, maar in feite is de sportliefhebber die zijn hobby op de televisie beleeft, nauwelijks opgeschoten. Hij zit nog steeds voor de buis en kijkt hoe anderen het doen. Behalve bij het schaatsen. Geen sport waarbij ook de kijkers zozeer mee zijn veranderd als het schaatsen. In de tijden van Ard en Keessie, toen het schaatsen als televisiesport doorbrak, zaten we nog met grote, door de krant meegeleverde vellen op schoot om zelf de rondetijden bij te houden. Je moest er als het ware zelf ook wat voor doen. Maar de techniek werd steeds verfijnder, de vellen verdwenen en de commentatoren rekenden ons precies voor hoe het allemaal zat en wat er moest gebeuren. Saai.

Vandaar dat we inmiddels niet zomaar meer kijken, maar indirect ook een hele cursus schaatstechniek bijgebracht krijgen. Het gebeurde afgelopen weekend, onder leiding van Bart Veltkamp. Hij liet ons geregeld foto’s zien waarop duidelijk was dat Jan beter opzij afzette dan Piet, en dat Liesje haar heup niet goed boven haar schaats kreeg en daardoor veel kracht verloor. En ineens was het alsof wij zelf op het ijs stonden en aanwijzingen kregen van de trainer. Stel je voor dat ze dat bij voetbal doen, eventjes laten zien hoe je een bal stift, of bij het wielrennen hoe je je handen op het stuur zet tijdens de sprint. Met foto’s en voorbeelden. Teleac-cursus ultieme sportdeelname. Maar nee, meestal braken de commentatoren hun koeterwaalse kennis over ons uit zonder ons iets te willen bijbrengen. In het schaatsen is dat van nu af aan anders, daar zal de kijker ook de techniek leren. Dat maakt het tot volkssport nummer één, met de kijkers als pupillen en de televisie als bondscoach.