Universiteiten richten zich op talent

Een samenleving die voorwaarts wil, heeft een intellectuele elite nodig, vindt de collegevoorzitter van de Universiteit van Tilburg. Ook zijn collega’s durven zich uit te spreken. ’Verlos ons van de eenheidsworst.’

Universiteiten willen meer topopleidingen bieden, zodat talentvolle studenten zich nog beter kunnen ontwikkelen. Dat maakten zij gisteren bekend tijdens de opening van het academisch jaar.

„Excellente mensen opleiden is de enige ontsnappingsroute uit een uitzichtloze stamppot met satécultuur”, stelt H. van Oorschot, collegevoorzitter van de Universiteit van Tilburg. „Een samenleving die voorwaarts wil, heeft een intellectuele elite nodig.”

Hij krijgt bijval van bijna al zijn collega’s. Als Nederland mee wil tellen in de wereld, moeten er topstudies komen. De collegevoorzitters durfden tot nu toe nooit echt te zeggen dat hun aandacht naar het talent gaat, omdat ’het decennialang ongewenst was om mensen verschillend te behandelen’, zoals bestuurder J. van Eijndhoven van de Erasmus Universiteit Rotterdam het gisteren verwoordde. „Maar het tij is aan het keren. Het is van groot belang talentvolle studenten te koesteren en voor te bereiden op toekomstig leiderschap.”

Rector magnificus H. van Duijn van de Technische Universiteit Eindhoven is blij ’dat we verlost raken van de eenheidsworst’. Hij kondigt aan dat er met alle eerstejaarsstudenten na het eerste en tweede semestergesprekken zullen worden gevoerd over hun studievoortgang. Dan al kan worden bekeken hoe excellente studenten meer uit hun studie kunnen halen.

Maar het gaat er dan ook om studenten die een negatief advies krijgen, dringend te verzoeken naar het hoger beroepsonderwijs over te stappen. De TU Eindhoven stuurt ze nog niet weg, ’maar deze studenten zullen in principe niet meer op extra aandacht van onze kant kunnen rekenen’.

De branchevereniging VSNU is wel voor een bindend studieadvies, want studenten die het eerste jaar niet bewijzen dat ze het kunnen, doen er vaak lang over om hun studie af te ronden.

De Erasmus Universiteit heeft afgelopen studiejaar voor het eerst universiteitsbreed met een bindend studieadvies gewerkt: circa 1000 van de 4000 eerstejaars hebben de universiteit moeten verlaten.

De Universiteit Leiden werkt al sinds 1997 met een bindend advies na het eerste studiejaar, maar dat heeft nog niet geleid tot hogere slagingspercentages. Het aantal studenten dat in één jaar zijn propedeuse haalt, ligt wel structureel hoger dan voorheen. Maar het aantal studenten dat binnen zes jaar zijn diploma haalt, is niet gestegen.

Toch pleitte zelfs de minister van onderwijs Maria van der Hoeven gisteren voor een bindend studieadvies. Wanneer studenten veel sneller beter op hun plaats terechtkomen, zullen er minder afhaken, luidt haar redenatie.

Daar komt nog eens bij dat gesjeesde studenten, de Nederlandse overheid handenvol geld kosten: in 2,5 jaar gaat het om ongeveer 370 miljoen euro.