Met dood van Gudrun Wagner laait debat over Festspiele op

De dood van Gudrun Wagner, feitelijk directeur van de Bayreuther Festspiele, zwengelt het debat over de opvolging van haar echtgenoot aan.

Volkomen onverwacht is gisteren in een hospitaal in Bayreuth op 63-jarige leeftijd Gudrun Wagner overleden. Zij was de tweede echtgenote van Wolfgang Wagner (88), kleinzoon van de beroemde componist Richard Wagner, en sinds 1966 omstreden alleenheerser van de Bayreuther Festspiele.

Gudrun Wagner begon haar carrière in de Beierse stad Bayreuth op het secretariaat van het Festspielhaus. Dat operahuis is in de jaren zeventig van de negentiende eeuw gebouwd door Richard Wagner. Er worden nog elke zomer onder grote internationale belangstelling opera’s van Wagner opgevoerd. Wolfgang scheidde van zijn eerste vrouw Ellen Drexel om in 1976 met Gudrun te kunnen trouwen.

De Wagner-clan, bij gebrek aan beter zo’n beetje de koninklijke familie van Duitsland, is al jaren onderling in staat van oorlog over de opvolging van Wolfgang Wagner. Deze begon samen met zijn broer Wieland in 1951 aan de heroprichting van Bayreuth. Samen wisten de broers de beladen erfenis van hun moeder en Hitler-adept Winnifred succesvol om te buigen naar iets positiefs op hoog artistiek niveau. Wieland stierf in 1966, waarna Wolfgang in zijn eentje aan het roer kwam.

Hij is inmiddels oud en ziek, maar voor het leven benoemd. Vooralsnog leek hij van geen wijken te willen weten. Op de achtergrond gold Gudrun al jaren als de werkelijke leider van de Festspiele, al ontkende ze dat zelf in alle toonaarden.

Wolfgang en Gudrun kregen in 1978 een dochter. Deze Katharina is van beroep operaregisseur, en ensceneerde afgelopen zomer haar eerste – uitgejouwde – productie in Bayreuth, waarmee ze een serieuze gooi deed naar de opvolging van haar vader. Katharina gaf onlangs aan dat ze samen met dirigent Christian Thielemann de leiding van Bayreuth op zich wil nemen.

Maar haar kandidatuur wordt heftig bestreden door Eva Wagner (dochter van Wolfgang uit zijn eerste huwelijk) en door Nike Wagner (dochter van Wieland). Beide nichten zijn 62 jaar oud. Met de dood van Gudrun Wagner lijkt de opvolgingskwestie in een stroomversnelling te komen. Zonder zijn kordate en doortastende vrouw op de achtergrond, zou de verzwakte Wolfgang het bijltje er wel eens snel bij neer kunnen gooien.