Stug verzet CDA tegen onderzoek naar Irak

Een onderzoek naar de Nederlandse steun voor de Irak-oorlog in 2003 kan premier Balkenende en Navo-baas De Hoop Scheffer raken. Het CDA blokkeerde een afspraak daarover in het regeerakkoord.

Al acht keer de afgelopen jaren probeerde de linkse oppositie het Irak-onderzoek door de Tweede Kamer te krijgen: waarom liep de Nederlandse regering in 2003 zo snel achter de Amerikaanse regering aan in een oorlog over de massavernietigingswapens van Saddam Hoessein die nooit werden gevonden? Acht keer lag een meerderheid van CDA, VVD, ChristenUnie, SGP en LPF dwars.

Toen de PvdA de koppen telde in de nieuwe Tweede Kamer besefte de fractie dat er ook na de verkiezingen geen meerderheid te vinden is voor zo’n onderzoek naar de nationale houding in de Irak-oorlog, zoals Amerikaanse, Britse en Australische parlementen allang achter de rug hebben. Wouter Bos ondernam een wanhopige poging om aan de onderhandelingstafel bij informateur Wijffels het CDA te bewegen alsnog mee te doen. Zo’n onderzoek is niet alleen terugkijken naar de fouten uit het verleden, legde Bos uit. Het is ook belangrijk voor de toekomst. Nederland zal wel vaker een houding moeten bepalen jegens Amerikaans-Britse interventies.

Balkenende, die in 2003 samen met toenmalig minister van buitenlandse zaken Jaap de Hoop Scheffer op het Witte Huis steun uitsprak voor de Irak-oorlog, maakte korte metten met het voorstel van Bos. Er staat geen letter over in het vandaag te presenteren regeerakkoord.

Treurig voor Bos, die in de verkiezingscampagne beloofde dat het eindelijk uitvoeren van dit Irak-onderzoek een ’hard punt’ voor hem was in de formatie. Verrast zijn ze bij de PvdA echter niet, gezien het achtmalige bitse ’nee’ van de christen-democraten.

D66-leider Pechtold had gisteren zijn oordeel klaar over het opnieuw afketsen van een onderzoek waarin zou kunnen worden aangetoond dat de premier en de huidige Navo-baas wellicht te makkelijk achter de blauwe ogen van Bush zijn aangelopen. „Een doofpot”, vond hij.

Snel nadat het nieuwe kabinet van CDA, PvdA en ChristenUnie aantreedt, zal SP-woordvoerder Van Bommel, mede-initiatiefnemer in deze kwestie, opnieuw een onderzoeksvoorstel indienen. Bronnen in de PvdA zeggen dat de PvdA-fractie de vrije hand heeft om voor de negende keer voor te stemmen. Daarmee is er weer geen meerderheid, tenzij de Partij voor de Dieren en de PVV van Wilders ’ja’ zeggen.