Vechtsport vormt stimulans voor een betere levensstijl

In de favela Maré is een vuurwapen een veelgebruikt gebruiksvoorwerp, zelfs onder minderjarigen. Bij Luta Pela Paz worden kindervuisten gebruikt voor een leven in vrede.

Avenida Brasil is de verbindingsweg tussen het internationale vliegveld en het centrum van Rio de Janeiro. De route toont de enorme hoeveelheid favelas die de stad herbergt.

Ergens rechts langs de snelweg, op een opvallend blauw geschilderd gebouw, zijn de woorden Luta Pela Paz (Vecht Voor Vrede) te zien. Hier in Nova Holanda, deel van de gevaarlijke sloppenwijk Maré, is het sociale boksproject van de voormalige Britse amateurbokser Luke Dowdney gevestigd.

Hier wordt kinderen een alternatieve levenswijze geboden die hen moet weghouden uit de armoede en criminaliteit die hen omgeven. Hoe dat leven is, wordt duidelijk voor iedereen die zich door het labyrint van onverharde, met afval bedekte steegjes een weg zoeken naar de boksschool.

„Dit is een wijk met grote problemen, het is hier erg moeilijk maar dankbaar werken”, aldus Leriana Figueiredo, coördinator van Luta Pela Paz. „We hebben niet alleen last van geweld en drugshandel. De werkloosheid is groot en basisvoorzieningen voldoen niet aan de eisen. De overheid schiet hier tekort.”

„Geweld is hier de realiteit. Het is vaak rustig, maar het ongeluk slaat onverwacht toe. Een medewerker en twee kinderen van ons project zijn door de politie gedood in straatgevechten.”

Het in 2000 begonnen project staat dankzij de connecties van oprichter Dowdney in de belangstelling van de Britse overheid.

Die heeft twee jaar geleden meegeholpen met de bouw van een volwaardige boksschool compleet met kantoor, lesruimte en computerzaal. Van de Braziliaanse overheid valt niets te verwachten.

Op de dag van dit bezoek staat Nova Holanda onder bewaking van de federale politie, die prominent en zwaar bewapend aanwezig is. De Britse minister van Buitenlandse Zaken Kim Howells is op bezoek, vandaar.

„Zo komt ons project onder de aandacht van potentiële sponsors. En we willen laten zien dat hier niet alleen geweld, drugshandel en wapens zijn. Er wonen hier veel goede mensen.”

Dowdney deed in Brazilië voor zijn studie sociale antropologie een onderzoek naar gedode straatkinderen door politie. In Rio was hij geschokt over het aantal minderjarigen dat over straat liep met zwaar kaliber vuurwapens.

In één van de sloppenwijken begon hij met tien kinderen in een kleine ruimte een boksschooltje. Dat is uitgegroeid tot een bloeiend project in Nova Holanda. Daarbij zijn vijftien medewerker, 340 kinderen en dertig van hun ouders betrokken.

Met het houden van boksgala’s op een plein middenin de wijk, wordt de hele gemeenschap bij het boks- en opvoedingsproject betrokken. De evenementen worden bezocht door duizenden toeschouwers.

Dowdney heeft in Londen een soortgelijk project opgezet en er zijn plannen voor scholen in Zuid Afrika en Colombia.

In de regio komt geen uitbreiding. Er wordt per land één project opgezet, de kennis en ervaring wordt beschikbaar gesteld aan mensen met andere initiatieven. In Brazilië is sinds kort een netwerk opgezet om kennis van diverse sociale projecten uit te wisselen.

Alle scholen van Luta Pela Paz rusten op dezelfde pijlers. Sport wordt aangewend als levensstijl om agressie te kanaliseren in positieve energie, respect te krijgen voor regels, en het ontwikkelen van discipline en zelfvertrouwen. Hiertoe zou een vechtsport beter geschikt zijn dan een teamsport als voetbal.

De deelnemers zijn verplicht onderwijs te volgen en discussiebijeenkomsten over sociaal en maatschappelijk leven te bezoeken. Na hun opleiding worden voor kinderen mogelijkheden op de arbeidsmarkt gezocht. Zij die het in zich hebben krijgen trainingen om zelf leider van projecten te worden.

Gaandeweg het project heeft een belangrijke bijstelling van het uitgangspunt plaatsgevonden. De filosofie was om de meest kwetsbare groep, straatjongens, weg te houden van geweld op straat. Toen meisjes zich aanmeldden, werden zij geweigerd.

Figueiredo: „Zij bleven smeken en volharden, en het werden er steeds meer. De jongens hebben Luke toen onder druk gezet om meisjes de mogelijkheid te geven te boksen en worstelen. Aangezien hier alles democratisch wordt besloten, moest hij overstag gaan.”

„Het is een groot succes, het project is verrijkt. De discussies hebben aan kwaliteit gewonnen, het gedrag van de jongens is verbeterd.”