Kamp ziet complotten

Dat komt waarschijnlijk nooit meer goed tussen vertrekkend minister, straks gewoon VVD-Kamerlid, Henk Kamp en de hoog bij de PvdA binnengekomen ex-vakbondsman Ton Heerts. Allebei geboren in Twente, staan de twee elkaar stug naar het leven. Dat wil zeggen: Kamp valt aan, Heerts probeert te pareren.

De aanleiding is uiteraard de publicatie in de Volkskrant van vrijdag 17 november 2006, een paar dagen voor de Tweede Kamerverkiezingen. De openingskop in de krant waar Kamp nog dagelijks nijdig over is, luidde: Nederlanders martelden Irakezen.

Later vielen meer afgezwakte termen over behandeling van Iraakse krijgsgevangenen in 2003 door Nederlandse militairen, zoals ’te hardhandige ondervraging’ of ’vermeende martelingen’. Dat nam allemaal de woede van de VVD-minister niet weg. Hij voelt zich onterecht aangevallen en klaagt over de grote ’imagoschade’ voor zijn krijgsmacht in het buitenland.

Henk Kamp ziet een complot tussen PvdA’er Heerts en de Volkskrant. Samen zouden die vlak voor de verkiezingen van 22 november met deze onthulling over het ’vermeende’ wangedrag van soldaten de PvdA-campagne hebben willen helpen. Als politici complotten zien is de verbittering nabij. De ’beste minister van defensie’ sinds lange tijd (roepen veel militairen en departementsambtenaren in koor) is getergd wegens de smet die hem bedreigt bij zijn afscheid.

Allemaal de schuld van Ton Heerts, meent Henk Kamp en hij kondigde een derde onderzoek aan naar de bron die de Volkskrant gebruikte voor de publicatie. De FNV’er die als nummer vijf geposteerd werd op de PvdA-kandidatenlijst, was ooit actief bij een van de defensievakbonden. Als voorzitter van de marechaussee-vereniging stond hij bekend als een lustige verteller van spannende ditjes en datjes uit de krijgsmacht.

Tijdens de parlementaire enquête naar de kwestie Srebrenica wist de vakbondsbestuurder in de wandelgangen de vuurtjes extra op te stoken, niet altijd met gecheckte feiten. De beruchte maar nooit bewezen moedwillige vernietiging van het beroemdste fotorolletje uit de geschiedenis van de landmacht kreeg door zijn toedoen extra lang aandacht.

Kortom, Heerts was vroeger altijd bereid de deken boven een smeulend vuurtje weg te trekken.

Vast staat inmiddels dat het nieuwe PvdA-Kamerlid een van de bronnen was voor de Volkskrant-journalisten. Niets mis mee. Zelfs de onthulling in Elsevier dat hij als een soort adviseur een interview bijwoonde met een gepensioneerde generaal van de marechaussee, Cees Neisingh, is geen bewijs voor de stelling van Kamp dat de krant klakkeloos aanliep achter complotten-smit Heerts. De journalisten hielden gewoon hun eigen verantwoordelijkheid voor de Irak-artikelen. Heerts zat uiteraard nooit aan de knoppen.

Kamp en andere VVD’ers wisten natuurlijk direct al dat deze PvdA-kandidaat een bron was bij de onthulling, want diens speurwerk onder ex-collega’s op het ministerie was de minister ter ore gekomen. Niet voor niks zei VVD-aanvoerder Mark Rutte vlak na de Volkskrant-publicatie: „Dit heeft wel degelijk de campagne beïnvloed. Ik vind het vies ruiken.” Hij noemde toen geen naam.

Maar een complot? De speurders die minister Kamp wil inzetten om dat te bewijzen kunnen snel klaar zijn. Ze hoeven maar na te kijken hoe de PvdA-fractie reageerde op het nieuws over de vermeende martelingen. De PvdA wist van Heerts dat er ’groot nieuws’ aan kwam. Maar in de PvdA-reactie zat weinig lijn. Eerst spraken defensie-woordvoerder Timmermans en lijsttrekker Wouter Bos grote woorden. Ze wilden aanvankelijk direct na het nieuws de Kamer terugroepen van reces voor een stevig debat met Kamp over deze ’schokkende’ onthulling.

Een zware parlementaire enquête leek de partij ook wel wat. Luttele dagen later dimde de PvdA. Eerst maar eens wachten op eigen onderzoek van defensie. Een debat voor de verkiezingsdatum was opeens niet meer nodig: „We willen hier geen electorale munt uitslaan”, zo klonk het.

De PvdA zwalkte. Bij een echt complot zouden de sociaal-democraten veel beter voorbereid zijn geweest op het nieuws en een vaste koers hebben gekozen.