Limburgse peren-appelstroop

Zonder Slow Food was de Week van de Smaak in Nederland nooit van de grond gekomen. De van oorsprong Italiaanse beweging, met een actieve Nederlandse afdeling, streeft al jaren naar het behoud en de bevordering van lekker eten, liefst traditioneel geproduceerd. Om te behouden wat er nog is, hebben zij een soort voedselreservaat opgericht, de Ark van de Smaak, waar talloze bijzondere streekproducten in zijn opgenomen. In deze bijlage drie producten die al in de Hollandse Ark zitten, en een kandidaat (meshanger).

Limburg is de provincie van de streekproducten: Limburgse kaas, Gulpener bier, Maastrichtse nonnevotten. Eentje is er wereldberoemd in heel Nederland: Limburgse peren-appelstroop. Geen gewone appelstroop die iedere Hollandse kinkel in zijn stoofpannen kan maken, maar echte. Gemaakt van veertig procent peren en zestig procent appels – ongeveer dan. Ieder dorp had wel zijn eigen stroopkoker, lokaal bekend als ’porsjer’, en iedere porsjer had zijn eigen, vaak geheim recept. Uiteraard gingen er Limburgse rassen in de pot: Schaapsneuzen of Serumse Striepke, om maar wat appels te noemen, en peren als Legipont of anders Bongertjes.

Bijna veertig jaar geleden begon voor de Limburgse peren-appelstroop een zware tijd. Hoogstamboomgaarden met traditioneel fruit werden gerooid, de laatste Limburgse porsjer hield ermee op. De echte peren-appelstroop werd een herinnering van oude mensen. Gelukkig vatte zo’n tien jaar geleden Mart Vandewall in Eckelrade de traditie weer op. Hij volgt het oude procedé: de appels en peren gaan in een grote koperen pot, onder een doek, op een laag pitje. Na vier tot zes uur zijn alle celwandjes van de vruchten zo gaar dat het vocht eruit loopt. De pulp gaat in een houten pers, in lagen die gescheiden zijn door doeken. Hoge druk perst ook het laatste sap eruit. Dat sap gaat naar een tweede ketel, waar het in vier uur inkookt tot de juiste dikte en kleur: zwart als spul om je dakgoot mee te repareren, met een donkere, wat bittere appelsmaak die aan bitumen ontbreekt. Voorlopig alleen nog in Limburg te koop, maar het provinciebestuur heeft grote plannen, dus wie weet.Jeroen Thijssen