Een op tien kinderen zit in te lage brugklas

Jaarlijks belanden 10.000 tot 20.000 kinderen in de verkeerde brugklas. Zij zouden beter kunnen, maar basisscholen slagen er niet in al hun talenten aan te boren.

Een op de tien basisschoolleerlingen presteert onder zijn niveau. Zijn schoolresultaten zijn slechter dan je op grond van zijn IQ zou mogen verwachten. Op basis van die ondermaatse prestaties krijgt hij vaak een te laag advies voor het voortgezet onderwijs. Kinderen met ’havo-potentie’ komen zo bijvoorbeeld in het vmbo terecht.

En dat kost geld, zo becijfert de Onderwijsraad in het gisteren gepubliceerde rapport ’Presteren naar vermogen’.

Als drie procent van de vmbo-leerlingen jaarlijks bijvoorbeeld naar de havo zou doorstromen, dan gaan deze leerlingen later 400 miljoen euro méér verdienen.

De Onderwijsraad presenteert een aantal oplossingen voor het probleem van de onderpresterende leerling. Eén daarvan is: zorg dat deze leerlingen extra onderwijs krijgen, bijvoorbeeld in het weekend, in de zomer én in de laatste maanden van groep acht.

Nu breken na de Citotoets op veel basisscholen ’de musicalmaanden’ aan, zegt Roel Bosker, hoogleraar onderwijskunde en een van de auteurs van het rapport. „Ik heb niks tegen musicals, maar er wordt wel heel veel onderwijstijd verknoeid.”

Voor het schooladvies tellen het eindrapport en de schoolprestaties in de laatste maanden van groep acht vaak niet meer mee. Want dat advies geven veel scholen in maart, vlak nadat de uitslag van de Citotoets bekend is gemaakt.

Bosker vindt dat scholen dat advies bij ’twijfelleerlingen’ moeten uitstellen tot aan de zomer: „Er kan in die paar maanden nog heel veel gerepareerd worden.”

Het schooldiploma aan het eind van groep acht moet meer gewicht krijgen, vindt de Onderwijsraad. Met dat serieuze diploma achter de hand kunnen leerkrachten kinderen die slecht scoren op de Citotoets (die aanstaande dinsdag begint) in de laatste maanden van het schooljaar stimuleren om hun prestaties te verbeteren.

Henny Feenstra, directeur van basisschool De Arcade in Arnhem, is niet erg onder de indruk van Boskers advies: „Als je een kind acht jaar op school hebt, dan weet je in het voorjaar echt wel welk niveau hij aankan.”

Ook Gerrit Kok, directeur van basisschool De Bonte Stegge in Dalfsen, gelooft niet dat er in die laatste maanden nog een heel nieuw beeld van leerlingen ontstaat: „Bij twijfelleerlingen twijfel je al eerder, daar kun je eerder een knoop over doorhakken.”