EU-top wacht op Poolse broers

Premier Balkenende komt er nauwelijks aan te pas op de EU-top over een nieuw EU-verdrag. Iedereen wacht op getouwtrek met Polen, dat blijft dreigen met een veto.

Voor de 26 regeringsleiders in Brussel is het vooral wachten op een afspraak voor een gesprek met EU-voorzitter Angela Merkel van Duitsland. Balkenende heeft gistermorgen een half uur met haar gesproken. Zij werd echter vooral in beslag genomen door Polen, dat vasthoudt aan de eis dat het meer macht in Brussel wil hebben.

„Ik denk dat de top uitdraait op een veto”, zei de Poolse premier Jaroslaw Kaczynski gisteravond in Warschau. Hij neemt de uiteindelijke beslissingen voor zijn broer Lech, de president, die in Brussel aanwezig is.

Polen eist een radicaal andere methode om de stemverhouding tussen de EU-landen te bepalen. Volgens de formule van de afgewezen Europese grondwet zou Polen minder stemgewicht dan het nu heeft, namelijk bijna evenveel als Duitsland.

Merkel heeft Polen voorgesteld dat het zijn huidige stemgewicht mag houden tot 2014. Bovendien zou Polen vier extra leden krijgen in het Europees Parlement.

Dat was te weinig, vond premier Kaczynski in Warschau. „Wij waren zeer compromisbereid en het compromis lag binnen handbereik.”

Wat de stand van zaken voor Nederland is, was gisteravond niet duidelijk. De regeringsleiders zijn nog niet bij elkaar geweest, zodat niemand behalve Merkel nog overzicht heeft.

De Franse president Nicolas Sarkozy en de Britse premier Tony Blair zaten elkaar in de haren over een passage in de grondwet over een „vrije en ongehinderde toegang” tot de markt. Bij het referendum over de grondwet in Frankrijk bleek dat de kiezers bang zijn voor de grillen van de vrije markt. Blair wil juist dat de vrije markt in een nieuw verdrag wordt benadrukt.

Toch sleepte Sarkozy er een compromis uit. De passage komt alleen in een zogenoemd protocol, niet in het verdrag zelf. Blair had er vrede mee. „Er verandert niets. De wettige basis en de werking van de interne markt blijft gelijk”, zei hij.