Grotere rol patiënt in medisch tuchtrecht

Artsenorganisatie KNMG vindt dat het patiëntenperspectief een plaats moet krijgen in het medisch tuchtrecht.

Dit is een van de voorstellen die de KNMG doet aan de achterban in een discussiestuk over de herziening van het tuchtrecht. Het voorstel om het patiëntenperspectief in het tuchtrecht te verankeren is volgens Johan Legemaate, juridisch adviseur van de KNMG en mede-opsteller van het discussiestuk, in eigen kring omstreden. „De reden dat we dit toch voorstellen is dat het leveren van verantwoorde zorg een van de tuchtrechtelijke toetsingscriteria is. Daar hoort patiëntgerichtheid bij. Dan moet het tuchtcollege er ook zo naar kijken.”

Tuchtcolleges bestaan nu louter uit juristen en medici. Het is volgens Legemaate niet de bedoeling om een patiënt of patiëntenvertegenwoordiger in de tuchtcolleges zelf op te nemen. Wel zou een tuchtrechtelijke procedure explicieter dan nu uit twee gescheiden fases moeten bestaan: een vooronderzoek en de officiële zitting van het tuchtcollege zelf. Bij het vooronderzoek zou een patiëntenvertegenwoordiger betrokken moeten worden.

Het discussiestuk van de KNMG wordt donderdag op een symposium besproken. Daarna volgt een definitief standpunt dat naar de minister van volksgezondheid wordt gestuurd.

De KNMG vindt dat behalve individuele artsen ook maatschappen van artsen tuchtrechtelijk vervolgd moeten kunnen worden. Veel medische fouten ontstaan doordat artsen hun zaakjes niet goed georganiseerd hebben. Dan is sprake van groepsverantwoordelijkheid. Legemaate: „Het moet mogelijk worden om een maatschap van bijvoorbeeld vier chirurgen te straffen. Niet de maatschap als rechtspersoon, dat kan niet, maar de vier chirurgen.”

De KNMG wil het tuchtrecht beperken tot klachten over medische fouten. Maar artsen in managementfuncties kunnen ook fouten maken. Klachten daarover moeten worden afgedaan via het normale klachtrecht. Dat geldt ook voor klachten over rechtspersonen zoals ziekenhuizen. De klachtencommissies moeten daarom wel onafhankelijker worden dan ze nu zijn en met meer expertise worden opgetuigd, aldus de KNMG.

Ook wil de artsenorganisatie het mogelijk maken een klacht gegrond te verklaren zonder de arts te straffen. Nu moet er altijd een sanctie volgen als een klacht gegrond is. Legemaate: „Soms is er een fout gemaakt waarvoor elke straf eigenlijk te zwaar is. Het tuchtcollege staat dan voor de keuze: een sanctie opleggen of de klacht ongegrond verklaren.”