Zijn brakke bakkies pleur echt zo slecht?

Weer ligt mijn donkere liefde onder vuur. Alle kranten van Nederland brachten het nieuws: koffie verhoogt de kans op een hartinfarct. Onderzocht door De Consumentenbond, dus dan is het waar.

Bepaalde industriële koffiezetapparaten werken via het fresh brew-principe. Deze machines smijten kokend water bij gemalen koffie en persen dan, zonder papieren filter, het kostbare zwarte vocht in een plastic bekertje. In dat hete water lossen de vetten op, die van nature in koffie zitten. Eentje heet Cafestol, en dat is de kwaaie pier. Die verhoogt de cholesterol in het bloed, en daarmee de kans op een hartaanval.

Arme ambtenaren. Arme ik. Het probleem is dat veel van de koffie-smaak in die vetten zit. Papieren filtertjes nemen die vetten weg, en daarmee een groot deel van de smaak. Daarom bestaat mijn industriële machine uit een glazen buis met een metalen zuiger. Daar moet koffie in en water erbovenop. De zuiger scheidt de korrels van het vocht. Cafétière, noemen ze die in Frankrijk, en daaruit komt de goedkoopste lekkere leut. Want hoe heter het water, dat op de gemalen boontjes komt, hoe beter de koffie – kokend water drijft zoveel mogelijk smaakstoffen uit.

Onmiddellijk daarna beginnen de uitgedreven stoffen te oxideren en zakt de smaak in. Geen wonder dat de gewone koffiezetapparaten zulk donker bocht opleveren: hun water komt niet boven de zeventig graden. Vandaar het brakke bakkie pleur dat in menig kantine op de warmhoudplaat staat te wachten. Vandaar mijn eigen zuigertje. Want voor een behoorlijk espressoapparaat betaal je toch gauw zo’n 1000 euro, terwijl mijn buisje voor twee tientjes te koop staat bij het warenhuis.

Maar ja, cafétière en espressoapparaat vallen onder de fresh brew-bereidingswijzen, en zijn dus uit den boze. Want de kans op een hartaanval met vier promille omhoog zien gaan, dat wil geen mens.

Wacht even. Vier promille? Dat is wat de Consumentenbond voorrekent: het risico voor een gezonde man van 55 jaar loopt op van acht procent naar 8,4, wanneer hij vijf koppen per dag tot zich neemt.

Vier promille. Dat is bijna niks. Maakt de consumentenbond hier geen orkaan in een borrelglaasje? De woordvoerder van de consumentenbond blijft bij het verhaal en wijst op Martijn Katan, hoogleraar aan de Vrije Universiteit van Amsterdam. Katan is kampioen scepticisme wat betreft onderzoek naar de relatie tussen eten en gezondheid. Katan heeft aan dit onderzoek meegewerkt en staat achter de conclusies, meldt de woordvoerder.

Helaas heeft Martijn Katan het te druk om terug te bellen. Wel legt hij in een aantal tv-programma’s, waaronder ’Rondom 10’, uit dat ’alle kleine beetjes helpen’ en dat het drinken van vier koppen fresh brew het cholesterolgehalte evenveel verhoogt als het eten van vier boterhammen die zijn besmeerd met dikke roomboter.

Slecht nieuws? Helemaal niet. Je kunt vier boterhammen met roomboter eten en toch je stervenskans met slechts vier promille opkrikken.

En er is meer goed nieuws. Een beetje overgewicht leidt helemaal niet tot vroegere sterfte aan hartziekten. Dat blijkt uit een artikel in het blad van de Journal of the American Medical Association van deze maand. Sterker nog: magere mensen hebben een grotere kans om dood te gaan aan niet-hartziekten en niet-kanker. Echt allemaal wetenschappelijk bewezen.