Geen halal-rendier voor moslims Moermansk

Islamitisch Moermansk bidt in een driekamer-appartement. Die wordt al gauw te klein, een nieuwe moskee biedt uitkomst.

De moslimgemeenschap in het arctische Moermansk kampt met unieke problemen. Bijvoorbeeld: hoe kom je aan halal rendiervlees? Voorlopig moeten moslims het doen met Nederlandse import.

Moermansk, in het uiterste noorden van Rusland en ruim binnen de poolcirkel, lijkt een onwaarschijnlijke plaats voor Russische moslims. Het merendeel van de moslims in Rusland zijn geconcentreerd in de Kaukasus en in de steden Kazan en Moskou.

Maar imam Misbachoedjin Achmedjanov vertelt dat zo’n twintigduizend moslims wonen in de stad waar de zon in de winter niet opkomt. Achmedjanov is de enige imam in Moermansk, en dat is eigenlijk te weinig. Net als alle andere godsdiensten maakte de islam een opleving door na het ineenstorten van de Sovjet-Unie.

Voorlopig zijn de moslims van Moermansk voor hun gebed aangewezen op een driekamerflatje in een kleurloze woonflat in een evenzo kleurloze buitenwijk. In een kamer bidden de mannen. De vrouwen doen hun gebed in een soort van kantoortje tussen een computermeubel en een boekenkast, waarvandaan een buste van Lenin alles in de gaten houdt. Een derde zaal is ingericht als koranschooltje, met ’Allah is groot’ op het schoolbord.

Zelfs op een rustige dag is het dringen, en staat de hal vol met besneeuwde schoenen. „Op drukke dagen, zoals rond het Suikerfeest, bidden hier honderd man in toerbeurten, tot aan de gang toe.”

Binnenkort wordt begonnen met de bouw van een moskee. Het record van de meest noordelijke moskee is nu nog steeds bij de stad Tromsü in Noorwegen (de meest noordelijke synagoge staat wel in Moermansk). Zo’n vijftien jaar lang is er met de gemeente gesteggeld over nieuwbouw. Een eerdere bouwpoging werd afgeblazen toen tijdens een door de gemeente georganiseerde demonstratie een tractor in de fik werd gestoken. Volgens Boris Charvisov, hoofd van het Islamitisch Centrum van Moermansk, deed in die tijd het gerucht de ronde dat de moskee een broedplaats voor drugshandel zou worden.

„Deze praatjes werden verspreid door de gemeente zelf, en niet door de mensen. Moermanskers hebben niets tegen ons. Neem dit appartement: dit is een woonflat en er lopen continu mensen in en uit. Maar ik heb nog nooit problemen gehad met de buren,” vertelt Charvisov.

In het nabijgelegen Kondopoga braken vorig jaar etnische rellen uit nadat Tsjetsjenen twee Russen hadden vermoord. Bij de rellen werd onder meer een door Tsjetsjenen gerund restaurant in de as gelegd. De rellen zouden een teken zijn van de toenemende animositeit tussen Russen en niet-Russen. Volgens de aanwezigen in de ’huismoskee’ waren de rellen vooral te wijten aan de moordende concurrentie op de markt tussen etnische Russen en Tsjetsjenen.

Maar die etnische haat is niet speciaal gericht tegen moslims. „Waarom zouden ze ook”, vertelt de vrolijk in roze geklede Rasjtsjoeda Achmerova, „ik ben Tataarse, wij wonen al honderden jaren in Rusland. Waarom zou iemand iets tegen ons hebben?”