Banken halen bakzeil in rechtszaak om RDM-geld

De miljoenenvorderingen van de Commerzbank en investeerder Residex Capital op het Havenbedrijf en de gemeente Rotterdam zijn gisteren door de Rotterdamse rechtbank afgewezen.

De rechter verwijst naar Europese regels: hij verklaart op grond van het EG-verdrag de bankgaranties nietig die de toenmalige havendirecteur Scholten in 2003 had afgegeven voor de leningen aan de RDM-bedrijven van Joep van den Nieuwenhuyzen. De Commerzbank en Residex hadden kunnen weten dat de bankgaranties van Scholten als steunmaatregelen golden, en daarom gemeld hadden moeten worden aan de Europese Commissie.

Daarmee lijkt de RDM-affaire langzaam maar zeker in het voordeel van de overheid beslecht te worden. De Commerzbank leende in 2003 zo’n 20 miljoen euro uit aan het inmiddels failliete RDM-concern van Joep van den Nieuwenhuyzen, Residex 10 miljoen: de financiers namen het risico omdat toenmalig havendirecteur Willem Scholten bankgaranties afgaf voor bedrijven van Van den Nieuwenhuyzen.

Bij de ondergang van RDM, in augustus 2004, stond er voor circa 100 miljoen euro aan leningen open. De gemeente en het havenbedrijf betwistten echter onmiddellijk de tekenbevoegdheid van Scholten, waarna hij ontslag moest nemen.

De RDM-affaire heeft een reeks rechtszaken tot gevolg gehad. Totnogtoe zijn alle rechterlijke uitspraken gunstig voor de gemeente en het havenbedrijf, die vinden dat de banken hun geld bij Van den Nieuwenhuyzen moeten halen. Vorig jaar stelde de Amsterdamse rechtbank, in een tussenvonnis, dat Scholten onbevoegd was tot het geven van garanties. De banken hadden dat beter moeten onderzoeken.

Het havenbedrijf schikte in 2006, zonder betaling, een claim van de Britse bank Barclays, die terugbetaling van 19 miljoen euro eiste. Bij de rechtbank in Amsterdam loopt nog een procedure van Barclays waarin het 49 miljoen euro van de gemeente eist. In totaal leende Barclays tot de zomer van 2004 circa 71 miljoen euro aan de bedrijven van Van den Nieuwenhuyzen. Barclays Bank heeft inmiddels Wilton-Feijenoord Holding, een bedrijf van Van den Nieuwenhuyzen, failliet laten verklaren in een poging iets van de lening terug te krijgen.