Zelfmoord en de politiek

”Het nieuwe kabinet moet beleid op poten zetten om het aantal zelfmoorden in Nederland drastisch te verminderen. Het Trimbos Instituut heeft daarvoor een nationaal actieplan suïcide ontwikkeld.” Zo begon het hoofdartikel op de voorpagina van 2 februari. Dit naar aanleiding van een interview met Bas Verwey, die net gepromoveerd was op dat onderwerp. Voor een goede verstaander is het duidelijk: de politiek wordt onder druk gezet om meer geld aan de GGZ toe te wijzen.

Toevallig las ik dezelfde dag in het British Journal of Psychiatry een overzichtsonderzoek van alle internationaal gepubliceerde onderzoeken over de effectiviteit van psychosociale interventies ter voorkoming van suïcide na een zelfmoordpoging. Die effectiviteit blijkt niet aangetoond: als men de effecten van alle onderzoeken bij elkaar optelt, zijn er statistisch niet minder suïcides bij de groepen die behandeld werden dan bij de controlegroepen.

Na een suïcidepoging doet ongeveer 1 op de honderd patiënten binnen het jaar een geslaagde zelfmoord. Met of zonder specifieke behandeling. Dat ene onderzoek van Verwey kan daar niet veel aan veranderen. Welk beleid kan het nieuwe kabinet dan nog op poten zetten dat het aantal zelfmoorden in Nederland echt drastisch zou verminderen?

Het is jammer dat onderzoekers zich steeds vaker opstellen als beleidsadviseur en zich niet beperken tot hun onderzoekersrol. Het is helemaal storend als de wetenschappelijke onderbouwing van hun advies onvoldoende is. Het doet de GGZ-sector geen goed als gemeenschapsgeld geclaimd wordt voor doelstellingen die niet waargemaakt kunnen worden.