’Latijns-Amerikanen hechten aan familie’

Bijzondere sportprestaties komen tot stand in een samenspel tussen verschillende personen. Trouw belicht in een serie enkele mensen die op de achtergrond opereren. Deel 5: Pedro Salazar, vertrouwensman van vooral de Zuid-Amerikanen die bij het oppermachtige PSV zo goed aarden.

Doelman Gomes en verdediger Alex, steunpilaren van de beste ploeg van Nederland, zijn in de voetsporen getreden van Romario en Ronaldo, de eerste Brazilianen die in Eindhoven straalden. Maar dit seizoen floreren bij PSV ook een Mexicaan, Salcido, en een Ecuadoraan, Mendez.

De Chileen Salazar kende op voorhand de verschillen. ,,Er zijn al honderden Brazilianen Gomes en Alex voorgegaan. Dat is anders bij de Peruaan Farfan, die al ruim twee jaar bij ons is, bij Salcido ook en zeker bij Mendez. Ze zijn terughoudender dan een Braziliaan voor wie een buitenlands avontuur met alle roemrijke voorbeelden van dien gewoon is.’’

,,Aan Mendez merkte ik dat hij twee, drie keer dezelfde vraag stelde. Pedro, heb je dat gedaan? Niet vergeten, hè? Hij had het gevoel: voor Gomes zal zoiets worden geregeld, maar voor mij misschien nog niet direct. Ik moet hem dan het gevoel geven dat hij even belangrijk is als Gomes. Jouw probleem wordt opgelost, maak je geen zorgen.’’

Van de meeste buitenlandse spelers die met hem in een appartementencomplex nabij het stadion wonen, heeft Salazar een tweede huissleutel op zak. Secretaresses en een medewerkster staan hem bij als voor nieuwelingen een makelaar moet worden gevonden, als ze voor het eerst naar de bank moeten of als de loodgieter langs moet komen.

Salazar: ,,Bij wijze van spreken een minuut nadat ze hebben getekend, schud ik ze direct de hand: ik sta hier voor je. Zuid-Amerikanen zijn heel gehecht aan hun gevoel. Daarom gaat er vrijwel geen dag voorbij dat ik niet door ze word gebeld met een vraag. Al is het een heel simpele vraag, ze willen steeds de bevestiging: Pedro, we zijn daar de vorige keer toch samen geweest? Kan ik daar nog terecht? Natuurlijk, zeg ik dan, ik bel wel even dat je eraan komt.’’

,,Internetverbinding is cruciaal. Dat is hun contact met het thuisfront. Gomes heeft alles thuis: internet, camera’s. Hij kan via internet bellen met Brazilië. Hij kan zijn kindje er zien lopen. Salcido ziet dat en die wil dat ook. Wij vinden dan wel dat we dat zelf moeten regelen en dat we niet bijvoorbeeld moeten zeggen: daar is de winkel, ga d’r even met Gomes heen. Die jongens moeten op ons kunnen vertrouwen, ook in de kleine dingen. Dat geeft ze het gevoel dat ze hier vrijuit kunnen spelen.’’

Het is voorts bevorderlijk dat bij PSV al enige jaren de trainers Spaans spreken, eerst Hiddink en nu diens opvolger Ronald Koeman. Buitenlandse spelers worden in hun eerste maanden basisbeginselen van het Nederlands bijgebracht, maar een straf regime wordt daarin bewust niet gevoerd. ,,Ik krijg ook wel eens verontwaardigde e-mails van supporters’’, zegt Salazar. ,,Hoe dat nou kan, vragen ze dan, dat ze nóg geen Nederlands kunnen spreken. Maar dat is heel Nederlands gedacht.’’

,,Op de middelbare school leert iedereen hier al twee, drie talen. Die zijn bepalend voor de rapporten. Op de middelbare scholen in Zuid-Amerika zijn Frans en Engels dan wel verplicht, maar de cijfers zijn niet bepalend voor het overgaan naar een volgend jaar. Daar komt bij: ik vlieg zes uur in Zuid-Amerika en dan wordt er nog steeds Spaans gesproken of een variant daarvan, en na tien uur ook nog. De behoefte is anders.’’

,,Wij moeten ook niet vergeten dat sommigen alleen basisschool hebben gehad. Nederlands is een onlogische taal, niet makkelijk te leren voor die jongens. Je moet het ze niet te moeilijk maken met allerlei grammaticale wetten, óók omdat ze in een fase van hun leven zitten waarin alles voetbal is. Hun schoolperiode is achter de rug, ze hebben één doel: de sportieve top. Ze zijn er klaar mee, met de schoolbanken.’’

,,Ik weet dat ze bij Ajax ook hun best doen om buitenlanders op hun gemak te stellen. Maar het is een andere club, kwestie van gevoel. De ambiance hier is rustiger. We zijn ver weg van de drukte van de media. Van collega’s begrijp ik dat een programma als RTL Boulevard om de dag even met Ajax belt. Wij hebben die last niet.’’

,,Vergeet ook niet dat de meeste van onze Zuid-Amerikanen niet van de luxe komen van Rio de Janeiro en de Copacabana-stranden. Hier vinden ze dezelfde rust als thuis. Zuid-Amerikanen zijn erg gehecht aan de familie. Hier op De Herdgang heb je een sterk familiegevoel. Romario zei altijd: als ik wil stappen of lol maken ga ik naar Amsterdam of Brussel, maar Eindhoven is de beste plaats om me als voetballer te ontwikkelen.’’