De wereld verschuift, je kunt kiezen voor andere nationaliteit

Het aardige aan Europese kampioenschappen, en trouwens ook aan wereldkampioenschappen en Olympische Spelen, is dat het om nationale teams gaat en dus om nationale gevoelens. Clubwedstrijden, zoals de jaarlijkse competities of de Champions Leagues, spelen zich feitelijk af op lokaal niveau en dat is kennelijk iets heel anders. We hebben er niks op tegen als een of andere rijkaard de geldbuidel trekt en goede spelers van buiten voor zijn club koopt, die na een jaar vervangen worden door andere goede spelers van buiten.

Maar met nationale teams is het anders, die vertegenwoordigen een land, en dus moet je van dat land zijn. Ze vertegenwoordigen ook de cultuur en de geschiedenis van dat land. De kleine clubjes waar de sterren begonnen zijn, even zo zeer als het feit dat zo’n land bijvoorbeeld vroeger een koloniale grootmacht was en paspoorten uitdeelde aan haar onderdanen in den vreemde. Het exotische element in nationale teams is dan een historisch gegeven. Zo kun je ook zeggen dat de recente toename van buitenlandse sporters die zich omwille van hun sportieve succes tot Nederlander hebben laten ombouwen, de Yao Jie’s en Lorna Kiplagats, een effect van de moderne geschiedenis is; de wereld verschuift, je kunt kiezen voor een andere nationaliteit. Daarom heb ik geen moeite met hun Nederlanderschap, ze willen het zelf, misschien vinden ze zelfs het Wilhelmus wel mooi.

Het gekke aan de verplichte nationale identiteit van Nederlandse teams en spelers is dat de trainers daarvan zijn uitgezonderd. Terwijl wij proberen een echt Nederlands product op de markt te brengen, mag de samensteller ervan rustig een buitenlander zijn. De trainer van Portugal, Scolari, is een Braziliaan. Ik zag hem het Portugese volkslied meezingen en vroeg me af of hij dat deed om ons zand in de ogen te strooien. Guus Hiddink zingt niet mee, maar is er ook zo een, trainer van het succesvolle Russische elftal dat ons er uit geknikkerd heeft. Niemand heeft er moeite mee dat trainers van nationale teams overal vandaan mogen komen, terwijl spelers hun nationale paspoort moeten kunnen tonen en zelfs scheidsrechters worden gerecruteerd, of juist niet, vanwege hun nationaliteit. Het is natuurlijk flauw dat ik daarover begin, nu Nederland net van Hiddink heeft verloren. Maar het is iets om over na te denken, nu we daar ineens tijd genoeg voor hebben.