’Ik word nu beoordeeld op kwaliteit’

Fernando Ricksen (31) krijgt pijnstillende injecties om zich vanavond met FC Zenit in de Uefa Cup-finale te revancheren tegen Glasgow Rangers, de club waar hij ontspoorde.

Tijdens de revalidatie van een hardnekkige enkelblessure verloor Fernando Ricksen zijn basisplek bij FC Zenit. Deze tegenslag staat in geen verhouding tot de jarenlange lijdensweg die hij doormaakte bij Glasgow Rangers, vanavond tegenstander in de finale van de Uefa Cup. De Limburger zocht in de Schotse hoofdstad zijn heil in de drank, om de permanente druk weerstand te bieden. In Sint Petersburg kwam hij tot rust en leerde opnieuw te genieten van topvoetbal.

In de aanloop van de eindstrijd in het stadion van Manchester City probeerden kwelgeesten uit het verleden via zijn mobiele telefoon zijn appartement tegenover de Hermitage binnen te dringen. „Ik heb alle oproepen weggedrukt”, zegt Ricksen stoïcijns. „Schotse journalisten maken toch hun eigen verhaal, als je hen te woord staat. Waarom hebben ze mijn quotes dan nodig? Ik weet waarover ik spreek. Tijdens mijn zesjarige verblijf in Glasgow verdraaiden ze alles.”

Ricksen krijgt een verbeten trekje om zijn lippen als hij zich voorstelt hoe de voorbereiding in het Schotse kamp moet zijn. „Enorm hectisch”, zegt de Limburger met stelligheid. „Die spelers staan stijf van de zenuwen, zijn helemaal opgefokt. De grote kranten tellen al zeven dagen op de voorpagina’s af naar de finale. ’Seven days to go, six...’ Dat zorgt voor opgelegde druk. Ik ben blij, dat ik niet in hun schoenen sta. Het shirt van de Rangers dragen, is niet te doen.”

Bij Zenit heeft de verdediger geen last van dergelijke randzaken tijdens de voorbereiding op de belangrijkste wedstrijd uit zijn loopbaan. „Natuurlijk voel ik kriebels, maar op een gezonde manier”, legt hij uit. „Spanning, geen hoogspanning. Daarom heb ik het zo naar mijn zin in Rusland, ook al speel ik niet altijd. Ik word met rust gelaten en beoordeeld op mijn voetbalkwaliteiten. Zo hoort het te zijn.”

De positieve rol van trainer Advocaat, die als een rode draad door zijn carrière loopt, roemt hij eveneens. „Dick selecteerde me voor Jong Oranje, haalde me naar Glasgow Rangers, liet me debuteren in het Nederlands elftal en gaf me een kans bij Zenit. Ik ben hem vooral dankbaar, omdat hij me altijd correct heeft behandeld. Hoe? Door te willen begrijpen hoe ik als mens in elkaar steek. Weinig anderen hebben die moeite ooit genomen.”

Van een harmonieuze relatie tussen de coach en de speler, zo biecht Ricksen op, is desondanks geen sprake. Vloekend en tierend bekritiseert hij elke beslissing van zijn baas. Grinnikend: „Ik klaag voortdurend. Gelukkig kan Advocaat daar tegen. Hij kent me zo goed. Misschien wel té goed. Ik weet dat hij het beste met me voor heeft. Daarom doe ik wat hij van me verlangt. Ik vertrouw hem blindelings.”

De 12-voudig international neemt vanavond daarom vredig op de bank plaats, als Advocaat hem – zoals Ricksen verwacht – geen basisplaats toebedeelt. „Ik begrijp inmiddels, dat je een wedstrijd of een beker niet wint met zijn elven maar met een selectie van 22 man. Vroeger dacht ik: ’Wat lult die trainer nou dom?’, maar nu snap ik wat hij bedoelt. Gelukkig kan ik op meerdere posities uit de voeten. Dat maakt de kans op een invalbeurt groter.”

Dat Zenit vanavond uitgerekend Glasgow Rangers treft in de finale van de Uefa Cup, geeft hem volgens eigen zeggen geen extra motivatie. „Ik koester geen wraakgevoelens. Dat deel van mijn bestaan is afgesloten. Als ik ergens opnieuw begin, sleep ik mijn oude leventje en contacten met ex-collega’s niet mee. Dat kap ik resoluut af. Wel ben ik erg blij, dat ik voor Zenit speel. Wij zijn een ’bestseller’ en spelen tenminste voetbal.”

Op sportief vlak opent Ricksen wel de aanval op zijn voormalige werkgever. „Ze hopen op een corner of een verdwaalde lange bal om een goal te maken”, zegt hij hoofdschuddend. „Antivoetbal, noem ik dat. Helemaal niets, al behalen ze er wel resultaat mee. Wij hebben voldoende kwaliteit in huis om die muur te slechten. Een betere kans om de Uefa Cup te pakken krijgt Zenit niet. Tegen zo’n defensief team? Eigenlijk moet dat. Maar helaas werkt het niet zo.”