Belastingbetaler krijgt veel waar voor zijn geld

De belastingen in Nederland zijn relatief hoog, maar dan krijg je als burger ook wat. Vergeleken met andere landen scoren we goed op verschillende aspecten van welvaart en welzijn.

Nederlanders klagen vaak over de hoge belastingen, maar ze krijgen er veel voor terug. Net als in andere landen met relatief hoge belastingen scoort Nederland op een aantal kenmerken van welvaart en welzijn hoog.

Volgens de Maastrichtse econoom Sijbren Cnossen blijkt uit de door hem verzamelde gegevens dat een hoge belastingdruk geen nadelige invloed heeft op welvaart en welzijn in een land. Hij trekt deze conclusie in een door het Centraal Planbureau gepubliceerde fiscale kosten-batenanalyse. Cnossen is aan het Planbureau verbonden als gastonderzoeker.

De Scandinavische landen springen er wat belastingdruk wereldwijd gezien uit. Van elke euro gaat daar 46 procent naar de overheid. In de Verenigde Staten is dat veel lager (28 procent). Nederland zit daar tussenin met 39 procent.

Cnossen vergeleek het welvaarts- en welzijnsniveau in landen aan de hand van meerdere kenmerken. Zo is de arbeidsproductiviteit in Nederland de hoogste van Europa en heeft de Nederlandse werknemer een van de hoogste gemiddelde jaarlonen. Vergeleken met een Britse werknemer werkt de Nederlandse werknemer daar ook nog eens meer dan zes weken per jaar minder voor.

De economische zekerheid van de Nederlander is volgens Cnossen groot, evenals de levensvreugde. Alleen in Denemarken is die groter. De armoede is hier relatief laag, ouderen zijn beter af, er is minder discriminatie dan in andere landen en gezondheidszorg en onderwijs staan op een hoog peil.

Cnossen ziet ook genoeg zaken in Nederland verkeerd gaan. Zo is er relatief veel armoede in eenoudergezinnen, waar de ouder afhankelijk is van een uitkering. Er is veel kindersterfte, er wordt te weinig gebruik gemaakt van kinderzorg en -opvang en er is een toenemende zwaarlijvigheid. Ook zijn de uitgaven voor onderzoek en ontwikkeling te laag.

Net als het Sociaal en Cultureel Planbureau constateert Cnossen dat de Nederlander vertrouwt op zijn medemens, maar maatschappelijke instellingen als de overheid en de pers wantrouwt. Cnossen concludeert dat in Nederland het menselijk en financieel kapitaal goed worden benut, maar dat het sociaal kapitaal versterking behoeft.