'Zedendelinquenten mogen niet dichtbij hun slachtoffers wonen'

Zedendelinquenten mogen na hun straf niet meer wonen in dezelfde gemeente als hun slachtoffers, vindt burgemeester Zomerdijk van Duiven. Vandaag debatteert de Tweede Kamer hierover.

Waar moet een veroordeelde zedendelinquent na zijn straf gaan wonen? De burgemeesters van Eindhoven en van Utrechtse Heuvelrug probeerden pedoseksueel Sytze van der V. uit hun gemeenten te weren. Maar de rechter veegde hun gebiedsverboden van tafel.

Vandaag debatteert de Tweede Kamer over het weren van pedoseksuelen door gemeenten. Burgemeesters vinden dat ze daar onvoldoende juridische middelen voor hebben.

Henk Zomerdijk, burgemeester van Duiven, werd al in 1998 met het probleem geconfronteerd. Hij was toen nog burgemeester van Ochten. Een zedendelinquent, die 21 kinderen uit die gemeente had misbruikt, zou terugkeren in Ochten. „Ik moest hemel en aarde bewegen om dat te voorkomen”, blikt Zomerdijk terug.

„We zijn nu meer dan tien jaar verder, en nog steeds is het niet goed geregeld”, vervolgt hij. Zomerdijk leidde in 1999 een werkgroep van burgemeesters die zich over het probleem boog, en met aanbevelingen kwam. „We stelden dat een burgemeester altijd geïnformeerd moet worden wanneer een recidivegevaarlijke zedendelinquent uit zijn gemeente vrijkomt. Dat gebeurt nu, tien jaar later, in een beperkt aantal gemeenten, bij wijze van experiment.”

Zomerdijk wil verder dat het zedendelinquenten standaard verboden wordt te gaan wonen in dezelfde gemeente als hun slachtoffers. „Ze mogen er onder omstandigheden nog wel komen, mits daar een goede reden voor is. Familiebezoek moet bijvoorbeeld mogelijk zijn”, zegt hij. Maar wonen in dezelfde gemeente als de slachtoffers gaat te ver, vindt de burgemeester.

„Natuurlijk, veroordeelde pedoseksuelen moeten érgens wonen”, zegt Zomerdijk. „Daarom moet de burgemeester van de gemeente waar de delinquent zich vestigt, ruim van tevoren geïnformeerd worden. Dan kan hij de nazorg en het toezicht op orde brengen. En hij kan de huisvesting regelen. Een pedoseksueel moet je natuurlijk niet tegenover een basisschool laten wonen.”

Dit zijn lastige kwesties voor burgemeesters, legt Zomerdijk uit. „Je moet rekening houden met drie kanten van de zaak: het belang van de samenleving, de belangen van de slachtoffers, maar ook het belang van de veroordeelde.”

Minister Hirsch Ballin (justitie) heeft al aangekondigd dat hij de wet wil aanpassen: er komt voortaan ook toezicht op zedendelinquenten in de periode dat hun hoger beroep nog loopt. Dat zou in het geval van Sytze van der V. een oplossing zijn: hij kan zich nu aan toezicht onttrekken, doordat hij cassatie heeft ingesteld.

Zomerdijk vindt die wetswijziging ’een lapmiddel’. „Bij elk incident wordt een deel van het probleem opgelost, maar een goede totaalregeling is er niet.”