Klijnsma ziet 'melketiers' graag terug

Staatssecretaris Klijnsma wil dat er permanent gesubsidieerde banen komen voor langdurig werklozen. Dat ligt politiek gevoelig.

Staatssecretaris Jetta Klijnsma van sociale zaken gooit de knuppel in het hoenderhok. Het taboe op permanent gesubsidieerde banen moet verdwijnen, zei ze deze week tijdens een werkbezoek aan de Verenigde Staten. „We hebben zoveel additionele arbeid waar we allemaal blij mee zijn. Reizigers zijn blij als de tram veiliger wordt omdat er een conducteur op staat, scholen kunnen conciërges goed gebruiken.”

De PvdA-bewindsvrouw beseft dat er veel twijfels zijn over gesubsidieerde banen. De oude ’Melkertbanen’, die sinds de jaren negentig onder andere namen terug zijn gekeerd, hebben een slecht imago. Slechts weinig melketiers slaagden erin een reguliere baan te krijgen. Dat kwam achtereenvolgende bewindslieden op veel kritiek te staan.

Een werkbezoek aan activeringsprojecten in New York deze week heeft de staatssecretaris nog eens doen beseffen dat er altijd een groep mensen zal zijn die aangewezen is op gesubsidieerde banen.

In een paar dagen heeft Klijnsma verschillende aspecten van het Amerikaanse sociale stelsel gezien. Nederland nam in 2004 al van de Amerikanen het principe over dat een uitkering niet langer een inkomensondersteuning is, maar dat het een hulpmiddel moet zijn om werk te vinden. Dit kabinet voegde er de verplichting voor gemeenten aan toe om bijstandsgerechtigden een werk-of leerplek aan te bieden.

Naast de hardere aspecten van het Amerikaanse sociale stelsel zag Klijnsma ook projecten waarin werklozen intensieve begeleiding krijgen of met gemeenschapsgeld aan het werk zijn in parken en op stranden. Nederland kan volgens haar iets hebben aan deze voorbeelden. Dat hoeft dan lang niet altijd tijdelijk te zijn, zoals bij de huidige participatiebanen wel de bedoeling is. „In de politiek wordt vaak gezegd dat er een deadline aan moet zitten. Maar sommige mensen moet je blijvend subsidiëren.”

Wie welk deel daarvan zou moeten betalen, volgt bij de uitwerking. Net als de vraag wie er verantwoordelijkheid gaat dragen voor langdurig gesubsidieerde banen. Klijnsma wil in eerste instantie aansluiten bij proefprojecten om arbeidsgehandicapten met een indicatie voor de sociale werkplaats aan het werk te helpen.

Tot die projecten besloot het kabinet afgelopen zomer, na een advies van oud-minister Bert de Vries om arbeidsgehandicapten met behoud van uitkering bij werkgevers te plaatsen. Via een experimenteerwet zal de staatssecretaris ervoor zorgen dat ook bijstandsgerechtigden met de experimenten mee kunnen doen.

UWV-topman Linthorst pleitte deze week al voor overheidssteun aan werkgevers die taken willen opsplitsen, zodat langdurig werklozen makkelijker aan werk komen.