Koninklijk salaris blijft gelijk

Aan de salarissen van de koningin, de kroonprins en de prinses verandert niets. Maar in de privévliegreizen wordt drastisch gesneden.

Kroonprins Willem-Alexander en prinses Máxima hebben via premier Balkenende de Tweede Kamer om begrip gevraagd voor hun wens een vakantiehuis te bouwen in Mozambique.

De minister-president pareerde gisteren de meeste kritiek in het parlement op de omstreden deelname van de kroonprins in het bouwproject aan de Afrikaanse kust. Uiteindelijk wist hij de kwestie te sussen. Balkenende houdt vol dat de positie van Willem-Alexander daarbij niet omstreden hoeft te worden, omdat de kroonprins zich niet zelf met het project bemoeit. Dat laat hij over aan een stichtingsbestuur. De afgelopen maanden rezen er twijfels door dreigende corruptie rond het vakantieresort en dreigde de arme lokale bevolking lang niet zo veel te profiteren van het bouwproject als tevoren was beloofd.

Balkenende zei dat hij de motieven van Willem-Alexander en Máxima om aan het Mozambique-project te beginnen, met het echtpaar besproken heeft. Daarover zei hij in de Kamer: „De liefde voor Afrika en hun wens een eigen vakantiehuis te bouwen kwamen samen. Ze beseffen dat dit door de huidige economische crisis in een ongelukkig daglicht kwam te staan.” De prins heeft volgens de premier nog eens beloofd dat verbeteringen voor de lokale bevolking cruciaal blijven voor het project.

Over de extra hoge beveiligingskosten bij de verre vakantiebestemming wil Balkenende niets zeggen, omdat daarover om veiligheidsredenen nooit iets openbaar wordt gemaakt. Hij verdedigde het principe dat leden van het koningshuis of politici die moeten worden beveiligd, zich niet druk hoeven te maken over die kosten. Geruchten dat er binnen het kabinet irritatie bestaat over de dreigende hoge kosten van bewaking in Mozambique, ontkende de premier.

In het budget van 600.000 euro vergoeding dat de Oranjes krijgen voor privévliegreizen wil Balkenende wel drastisch snijden. Nu mogen nog alle drie zoons van Beatrix met hun families gebruik maken van het regeringsvliegtuig, defensietoestellen, helikopters of charterjets. Daarbij is nu hooguit het aantal vlieguren gelimiteerd. In de nieuwe schralere regeling die de premier wil ontwerpen, krijgen alleen nog de koningin (onbeperkt) en de kroonprins en Máxima (beiden beperkt) recht op vergoeding voor privévliegreizen. Privévluchten van koningin Beatrix bestaan volgens Balkenende niet: „Alle reizen van de koningin zijn in algemeen belang.”

Aan de salarissen van de koningin, de kroonprins en de prinses wil het kabinet niet tornen, omdat is afgesproken dat die zijn gekoppeld aan de lonen van rijksambtenaren. Wel bekijkt Balkenende, tot grote instemming van de Tweede Kamer, komend voorjaar hoe de totale kosten van het koningshuis in de huidige economische crisis omlaag kunnen worden gebracht.